Tình huống
Một người đàn ông 71 tuổi đang chơi bài với bạn thì bắt đầu cảm thấy đau ở ngực trái. Các ngón tay bên trái bị tê và ông thấy khó thở. Vợ ông gọi xe cấp cứu và ông được đưa đến bệnh viện. Tại khoa cấp cứu, điện tâm đồ được thực hiện. Trong các lựa chọn sau, mô tả nào đúng nhất về trình tự thay đổi trên ECG khi xảy ra nhồi máu cơ tim cấp?
Giải thích
Thay đổi sớm nhất trên ECG của một cơn nhồi máu cơ tim cấp có ST chênh lên (STEMI) là sự xuất hiện của sóng T tăng cao sớm. Đây là dấu hiệu xuất hiện chỉ vài phút sau khi dòng máu đến cơ tim bị gián đoạn.
Sóng T tăng cao này thường ngắn ngủi và không đặc hiệu, nên dễ bị bỏ qua. Sau đó, diễn tiến tiếp theo là:
- ST chênh lên: Xuất hiện sau sóng T tăng cao, cho thấy sự tổn thương cơ tim đang diễn ra.
- Sóng Q bệnh lý: Xuất hiện muộn hơn, thường trong vòng 8–12 giờ sau khi động mạch vành bị tắc hoàn toàn. Trong một số trường hợp, có thể xuất hiện sớm chỉ sau 1–2 giờ.
Phân tích các lựa chọn khác:
- (B) sóng Q → ST chênh → sóng T tăng: sai thứ tự, vì Q wave xuất hiện sau cùng.
- (C) T tăng → sóng Q → ST chênh: sai vì ST chênh xuất hiện trước Q wave.
- (D) ST chênh → sóng Q → T tăng: sai vì T tăng xảy ra đầu tiên.
- (E) ST chênh → T tăng → sóng Q: cũng sai trình tự thời gian.
Kết luận: Thứ tự thay đổi ECG điển hình trong nhồi máu cơ tim cấp là: Sóng T tăng cao → ST chênh lên → Xuất hiện sóng Q. Việc nhận diện đúng trình tự này giúp chẩn đoán sớm và xử trí kịp thời nhồi máu cơ tim.
Từ khoá
- Acute myocardial infarction (AMI): Nhồi máu cơ tim cấp
- Hyperacute T wave: Sóng T cao cấp tính
- ST-segment elevation: ST chênh lên
- Pathologic Q wave: Sóng Q bệnh lý
- Electrocardiogram (ECG): Điện tâm đồ
- Myocardial necrosis: Hoại tử cơ tim
- Coronary occlusion: Tắc động mạch vành