Tình huống
Một người đàn ông 27 tuổi, khỏe mạnh, đến khoa cấp cứu vì bị rách da ngón tay cái do cắt bánh mì. Bạn đã rửa và khâu vết thương, chuẩn bị cho bệnh nhân xuất viện thì anh ấy yêu cầu được đo điện tâm đồ. Vì khoa cấp cứu lúc đó không quá bận, bạn đồng ý thực hiện. Kết quả ECG như hình bên dưới.
Hướng xử trí phù hợp nhất tiếp theo là gì?
Giải thích
Điện tâm đồ của bệnh nhân cho thấy nhịp xoang với tần số 70 nhịp/phút cùng với block nhĩ thất độ I .
Block nhĩ thất độ I được định nghĩa là hiện tượng chậm dẫn truyền xung động từ nhĩ xuống thất mà không mất bất kỳ xung động nào. Trên ECG, điều này biểu hiện bằng:
- Khoảng PR kéo dài > 200 mili giây
- Phức hợp QRS hẹp
Block nhĩ thất độ I thường là một biến thể bình thường không có ý nghĩa bệnh lý, và xuất hiện ở khoảng 1–2% người trẻ khỏe mạnh. Biến thể này không cần điều trị đặc hiệu.
Phân tích các lựa chọn khác:
- Đặt máy tạo nhịp: Chỉ được cân nhắc trong các trường hợp block nhĩ thất độ II kiểu Mobitz II hoặc block nhĩ thất độ III (block hoàn toàn) – khi có hiện tượng mất dẫn truyền gây triệu chứng nghiêm trọng như ngất, tụt huyết áp.
- Nhập viện theo dõi 24 giờ: Không cần thiết vì block độ I là một biến thể lành tính ở người khỏe mạnh, không có triệu chứng.
- Gửi xét nghiệm men tim và dùng aspirin: Chỉ được thực hiện nếu nghi ngờ hội chứng vành cấp. Trong trường hợp này, không có dấu hiệu gợi ý hội chứng vành cấp.
- Đặt lại điện cực vì nghi sai vị trí: Không có bằng chứng của đặt sai điện cực trong trường hợp này. Những dấu hiệu đặt sai điện cực gồm: trục điện tim lệch vô lý, dạng sóng ở DI bị đảo ngược, hoặc mất tiến triển sóng R từ V1 đến V6 (tức là sóng R không lớn dần khi đi từ V1 ra đến V6 như bình thường).
Kết luận: Bệnh nhân có block nhĩ thất độ I nhưng không có triệu chứng và không có nguy cơ cao. Do đó, có thể cho xuất viện an toàn mà không cần điều trị thêm hay theo dõi đặc biệt.
Từ khoá
- First-degree AV block: Block nhĩ – thất độ I
- PR interval: Khoảng PR
- QRS complex: Phức bộ QRS
- Sinus rhythm: Nhịp xoang
- Pacemaker: Máy tạo nhịp
- Mobitz type II block: Block độ II type II
- Complete heart block: Block nhĩ thất độ III (hoàn toàn)
- Cardiac biomarkers: Men tim (troponin, CK-MB)
- Electrode misplacement: Đặt sai vị trí điện cực ECG