Tình huống
Một sinh viên đại học 22 tuổi đến phòng khám sức khỏe vì sốt trong 5 ngày gần đây, mệt mỏi, đau cơ và một đợt nôn, tiêu chảy. Bác sĩ tại phòng khám chẩn đoán viêm dạ dày – ruột cấp và khuyên uống nhiều nước. Ba ngày sau, bệnh nhân đến khoa cấp cứu vì đau ngực liên tục vùng sau xương ức và cảm thấy khó thở.
Sinh hiệu: huyết áp 120/75 mmHg, nhịp tim 122 lần/phút, nhịp thở 18 lần/phút, nhiệt độ 38,3°C, SpO2 96% khi thở khí trời. ECG ghi nhận nhịp xoang nhanh. X-quang ngực không phát hiện bất thường. Xét nghiệm máu bình thường ngoại trừ bạch cầu hơi tăng.
Nguyên nhân phổ biến nhất gây ra tình trạng này là gì?
Giải thích
Viêm cơ tim do virus là nguyên nhân hàng đầu ở các quốc gia phát triển, đặc biệt là ở người trẻ. Tác nhân chính được ghi nhận tại Hoa Kỳ là Enterovirus, nổi bật là virus Coxsackie nhóm B. Coxsackie B thường gây bệnh vào mùa hè, và có khả năng tấn công trực tiếp cơ tim, dẫn đến viêm và hoại tử mô cơ tim. Biểu hiện có thể rất giống với nhồi máu cơ tim cấp, bao gồm:
- Đau ngực dữ dội
- Thay đổi điện tim
- Tăng men tim
- Biểu hiện suy tim
Viêm cơ tim thường xuất hiện ở người trẻ, khỏe mạnh với ít yếu tố nguy cơ mạch vành, điều này giúp phân biệt với nhồi máu cơ tim do xơ vữa động mạch.
Các nguyên nhân khác của viêm cơ tim gồm:
- Adenovirus
- Parvovirus B19
- Virus cúm – ít gặp
- HIV
- Mycoplasma
- Trypanosoma cruzi (gây bệnh Chagas)
- Lạm dụng corticosteroids
Phân tích các lựa chọn khác:
- Streptococcus viridans là nguyên nhân điển hình của viêm nội tâm mạc nhiễm khuẩn cấp, chủ yếu tấn công van tim – không gây viêm cơ tim.
- Virus cúm hiếm khi gây viêm cơ tim. Thường gây triệu chứng hô hấp như đau cơ, ho, tiêu chảy, đau đầu. Người già và trẻ nhỏ dễ gặp biến chứng hô hấp hơn.
- Bệnh lý xơ vữa động mạch (CAD) thường xảy ra ở người lớn tuổi có nhiều yếu tố nguy cơ. Bệnh nhân viêm cơ tim thường trẻ tuổi và không có tiền sử bệnh tim mạch.
- Lạm dụng cocaine có thể gây đau ngực, nhịp nhanh và thậm chí là nhồi máu cơ tim, nhưng không gây triệu chứng giống cúm như viêm cơ tim.
Kết luận: Virus Coxsackie B là nguyên nhân phổ biến nhất gây viêm cơ tim ở người trẻ. Việc phân biệt với nhồi máu cơ tim cấp là rất quan trọng vì hướng điều trị hoàn toàn khác nhau.
Từ khoá
- Myocarditis: Viêm cơ tim
- Coxsackie B virus
- Enterovirus
- Influenza A: Virus cúm A
- Streptococcus viridans: Liên cầu viridans
- Atherosclerotic disease: Bệnh xơ vữa động mạch
- Cocaine abuse: Lạm dụng cocaine