Một nam công nhân xây dựng 32 tuổi cho biết anh ta đang đứng trên giàn giáo thì giàn giáo bất ngờ đổ sập (S662)

Bệnh nhân nam trẻ tuổi nhập viện với tình trạng đau vai dữ dội và hạn chế vận động sau một chấn thương cơ học (treo người đột ngột). Dựa trên các dữ kiện lâm sàng, bệnh nhân có tư thế đặc trưng là dùng tay đối bên giữ cánh tay bị thương, không thể xoay trong vai hoặc giơ tay quá đầu. Đặc biệt, việc giảm cảm giác dọc theo vùng cơ delta bên (ngoài) là dấu hiệu điển hình của tổn thương dây thần kinh nách, kết hợp với các triệu chứng vận động cho thấy chỏm xương cánh tay đã bị lệch khỏi vị trí bình thường.

Các triệu chứng trên hướng tới chẩn đoán trật khớp vai ra trước kèm chèn ép dây thần kinh nách. Khớp ổ chảo-cánh tay là khớp dễ bị trật nhất trong cơ thể do biên độ vận động rộng và độ ổn định xương thấp. Trật khớp ra trước chiếm đại đa số (95% – 97%) các trường hợp trật khớp vai, thường xảy ra do lực gián tiếp (phối hợp dang, duỗi và xoay ngoài) hoặc lực trực tiếp đẩy chỏm xương cánh tay ra khỏi viền ổ chảo về phía trước. Dây thần kinh nách chạy sát cổ phẫu thuật của xương cánh tay, nên dễ bị kéo căng hoặc chèn ép trong quá trình trật khớp, dẫn đến mất cảm giác vùng da cơ delta và yếu khả năng dang tay.

• Bong gân khớp cùng đòn (A): Thường xảy ra do ngã trực tiếp lên mỏm cùng vai hoặc lực tác động từ trên xuống xương bả vai khi cánh tay đang khép, không gây mất cảm giác vùng cơ delta hay hạn chế xoay trong đặc trưng như trên.
• Trật khớp vai ra sau (B và E): Rất hiếm gặp do cấu tạo giải phẫu của xương bả vai. Loại trật khớp này thường xuất hiện trong các cơn co giật mạnh hoặc điện giật, khi các cơ xoay trong lớn lấn át các cơ xoay ngoài.
• Tổn thương dây thần kinh giữa (D) và dây thần kinh trụ (E): Hai dây thần kinh này chi phối vận động và cảm giác ở vùng cẳng tay và bàn tay, không gây mất cảm giác ở vùng cơ delta của vai.