Vận động viên bị loạn nhịp: Biểu hiện lâm sàng và đánh giá chẩn đoán

TÓM TẮT

• Dịch tễ học – Rối loạn nhịp tim không hiếm gặp ở các vận động viên, có thể gây ra các triệu chứng tim mạch rõ rệt và đôi khi làm suy giảm hiệu suất thi đấu. Mặc dù hiếm khi gây tử vong, nhưng đột tử do nhịp nhanh thất ác tính là một biến cố nghiêm trọng xảy ra ở những người trẻ tuổi và có vẻ ngoài khỏe mạnh. (Xem ‘Giới thiệu’ ở dưới.)

• Biểu hiện lâm sàng – Bệnh nhân rối loạn nhịp tim có thể khởi phát với nhiều triệu chứng đa dạng, bao gồm đánh trống ngực, ngất/tiền ngất, choáng váng/chóng mặt, đau ngực, khó thở và hiếm gặp hơn là ngưng tim đột ngột (SCA). Các triệu chứng này có thể liên quan trực tiếp đến bản chất của tình trạng loạn nhịp (ví dụ: đánh trống ngực) hoặc là hệ quả của sự thay đổi huyết động (ví dụ: khó thở, chóng mặt).

  Những bệnh nhân có nhịp nhanh thường biểu hiện chủ yếu bằng đánh trống ngực. Trong khi đó, bệnh nhân nhịp chậm thường mệt mỏi và/hoặc khó thở khi gắng sức, mặc dù đôi khi cũng có thể gặp tình trạng choáng váng, chóng mặt hoặc ngất. (Xem ‘Biểu hiện lâm sàng’ ở dưới.)

• Đánh giá điện tâm đồ (ECG) – Đánh giá ban đầu ở vận động viên rối loạn nhịp tim bao gồm khai thác bệnh sử chi tiết, khám lâm sàng và ghi ECG 12 chuyển đạo. Nếu có thể, cần thực hiện ECG trong cả hai trạng thái: khi nhịp xoang bình thường và khi xuất hiện triệu chứng. Việc đối chiếu với các bản ECG trước đó khi bệnh nhân ở nhịp xoang bình thường sẽ rất hữu ích để xác định các bệnh lý nền tiềm ẩn. (Xem ‘Đánh giá ECG’ ở dưới.)

• Các xét nghiệm bổ sung – Đối với những vận động viên đã được chẩn đoán xác định rối loạn nhịp (dựa trên kết quả ECG), hoặc những trường hợp nghi ngờ cao dựa trên dấu hiệu và triệu chứng lâm sàng nhưng chưa có bằng chứng trên ECG, các thăm dò tim mạch bổ sung thường được chỉ định, bao gồm: chẩn đoán hình ảnh tim, theo dõi ECG ngoại trú (Holter), nghiệm pháp gắng sức và các xét nghiệm chuyên sâu khác tùy theo từng trường hợp cụ thể. (Xem ‘Các xét nghiệm bổ sung’ ở dưới.)

• Chẩn đoán và xét nghiệm chẩn đoán – Chẩn đoán rối loạn nhịp thường được xác lập dựa trên ECG ghi được trong thời điểm xảy ra cơn loạn nhịp, từ đó tạo mối liên hệ giữa loại loạn nhịp và các triệu chứng cụ thể. Trong trường hợp ECG ban đầu không cho kết quả rõ ràng, việc theo dõi ECG kéo dài là cần thiết. (Xem ‘Chẩn đoán và đánh giá chẩn đoán’ ở dưới.)