Một nam bệnh nhân 72 tuổi đến phòng khám vì tiền sử 3 tháng đau ngực, khó thở khi gắng sức nhẹ và các cơn mất ý thức thoáng qua kèm theo chóng mặt (S10373)

Một nam bệnh nhân 72 tuổi đến phòng khám vì tiền sử 3 tháng đau ngực, khó thở khi gắng sức nhẹ và các cơn mất ý thức thoáng qua kèm theo chóng mặt. Tiền sử bệnh đáng chú ý có tăng huyết áp và ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn, bệnh nhân đang sử dụng máy PAP vào ban đêm. Bệnh nhân góa vợ, sống một mình và có hai con đã trưởng thành. Các thuốc đang dùng là amlodipine và ramipril. Bệnh nhân không uống rượu hoặc hút thuốc lá. Bệnh nhân không trong tình trạng cấp cứu. Chiều cao 178 cm, cân nặng 82 kg; BMI là 26 kg/m². Nhiệt độ 36,7°C, mạch 82 lần/phút, nhịp thở 12 lần/phút và huyết áp 140/85 mm Hg. Khám tim phát hiện tiếng tim S4 rõ nhất ở mỏm tim và tiếng thổi tâm thu muộn cường độ 4/6 nghe rõ nhất ở khoang liên sườn 2 bên phải. Tiếng thổi lan lên hai động mạch cảnh và giảm cường độ khi thực hiện nghiệm pháp nắm tay (handgrip). Sự hiện diện của yếu tố nào sau đây ở bệnh nhân này dự báo tiên lượng xấu nhất?