Một người đàn ông 68 tuổi đau bụng dữ dội vào ngày thứ tư hậu nhồi máu cơ tim cấp (S1438)

Giải thích

Trong bối cảnh lâm sàng này, bệnh nhân có yếu tố nguy cơ tim mạch nặng (nhồi máu cơ tim, suy tim, huyết áp thấp) và đột ngột đau bụng giữa, dữ dội. Tuy nhiên, những triệu chứng này không tương xứng với khám thực thể (bụng mềm, chướng nhẹ). Điều này gợi ý rất cao đến thiếu máu mạc treo cấp. Đây là một cấp cứu nội – ngoại khoa nguy hiểm với tỷ lệ tử vong lên đến 50–75% nếu chẩn đoán và điều trị trễ.

Chẩn đoán thiếu máu mạc treo cấp cần được đặt ra sớm ngay cả khi không có dấu hiệu viêm phúc mạc. Trong trường hợp không có dấu hiệu gợi ý thủng hoặc hoại tử ruột (ví dụ: bụng cứng, đề kháng, phản ứng dội), xét nghiệm hình ảnh được lựa chọn là chụp mạch máu. Phương pháp này không chỉ giúp chẩn đoán xác định mà còn xác định nguyên nhân cụ thể (tắc mạch, huyết khối, hay thiếu máu không do tắc) và hỗ trợ lên kế hoạch điều trị.

Các phương tiện chẩn đoán khác như chụp baryt, chụp hệ tiêu hóa trên hoặc siêu âm đều không đủ nhạy để phát hiện bệnh lý ruột non do thiếu máu. CT bụng có thể hữu ích bước đầu nhưng nếu lâm sàng nghi ngờ cao, vẫn cần chụp mạch máu dù CT bình thường. Mở bụng thám sát chỉ nên thực hiện nếu có dấu hiệu viêm phúc mạc rõ ràng hoặc chẩn đoán tắc động mạch đã xác định.

Kết luận: Nên nghi ngờ thiếu máu mạc treo cấp ở bệnh nhân đau bụng dữ dội không tương xứng với khám bụng. Chụp mạch máu là bước chẩn đoán ưu tiên khi chưa có dấu hiệu viêm phúc mạc, vì vừa chẩn đoán xác định vừa hỗ trợ can thiệp điều trị.