Gây tê tủy sống: Kỹ thuật

TÓM TẮT

Chỉ định và định nghĩa – Gây tê tủy sống là một kỹ thuật gây tê trục thần kinh được áp dụng cho nhiều loại phẫu thuật chi dưới, bụng dưới, vùng chậu và vùng tầng sinh môn (bảng 1A và bảng 1B). Trong kỹ thuật này, một kim gây tê được chọc vào khoang dưới nhện ở mức thắt lưng giữa hoặc thấp để bơm dung dịch thuốc tê vào dịch não tủy (CSF) (hình 3). (Xem mục ‘Giải phẫu’ ở dưới.)

Tư thế bệnh nhân – Gây tê tủy sống có thể được thực hiện ở tư thế ngồi, nằm nghiêng, hoặc ít phổ biến hơn là nằm sấp; cột sống được gập để mở rộng khoảng cách giữa các mỏm gai và tạo đường đi thẳng giữa các đốt sống (hình 7). (Xem mục ‘Tư thế cho thủ thuật gây tê tủy sống’ ở dưới.)

Lựa chọn kim gây tê tủy sống – Chúng tôi sử dụng kim gây tê đầu bút (pencil-point) đường kính nhỏ (ví dụ: 24 đến 27 gauge) kèm theo kim dẫn (hình 9). Các loại kim có đường kính lớn và kim đầu cắt đều làm tăng nguy cơ gây đau đầu sau chọc dò màng cứng (PDPH) so với kim đường kính nhỏ và kim đầu bút. (Xem mục ‘Lựa chọn kim gây tê tủy sống’ ở dưới và mục “Đau đầu sau chọc dò màng cứng”, phần ‘Các yếu tố nguy cơ trong thủ thuật’.)

Tiếp cận đường giữa so với đường cạnh giữa – Gây tê tủy sống có thể được thực hiện theo đường tiếp cận giữa hoặc cạnh giữa. Đường giữa thường dễ thực hiện hơn, trong khi đường cạnh giữa có thể đem lại hiệu quả cao hơn đối với những bệnh nhân không thể gập cột sống thắt lưng (hình 11). (Xem mục ‘Các đường tiếp cận’ ở dưới.)

Thuốc gây tê tủy sống

• Thuốc gây tê tủy sống được lựa chọn nhằm đạt được mức phong bế và thời gian gây tê cần thiết (bảng 3). (Xem mục ‘Lựa chọn thuốc gây tê tủy sống’ ở dưới.)
• Thời gian phong bế chủ yếu được quyết định bởi loại thuốc tê (LA) được lựa chọn. (Xem mục ‘Thuốc tê’ ở dưới.)
• Các yếu tố quan trọng nhất quyết định mức độ phong bế cảm giác là liều lượng và tỷ trọng (baricity) của dung dịch thuốc tê. (Xem mục ‘Tỷ trọng’ ở dưới.)
• Các thuốc phối hợp có thể được thêm vào dung dịch thuốc tê để thay đổi tỷ trọng, cải thiện chất lượng hoặc kéo dài thời gian phong bế tủy sống. (Xem mục ‘Thuốc phối hợp’ ở dưới.)

Theo dõi trong gây tê tủy sống – Sau khi thực hiện gây tê tủy sống, bệnh nhân cần được theo dõi tương tự như trong gây mê toàn thân, đặc biệt chú trọng đến huyết áp (BP) và nhịp tim. Mức độ phong bế tủy sống cần được đánh giá trước khi bắt đầu phẫu thuật. (Xem mục ‘Quản lý sau tiêm tủy sống’ ở dưới.)