TÓM TẮT
Việc lựa chọn phác đồ điều trị cụ thể cho rối loạn mặc cảm ngoại hình được thảo luận trong một phần riêng. (Xem “Rối loạn mặc cảm ngoại hình: Lựa chọn điều trị và tiên lượng”.)
TÓM TẮT
Chẩn đoán – Rối loạn mặc cảm ngoại hình (BDD) được chẩn đoán theo tiêu chuẩn của Sổ tay Chẩn đoán và Thống kê các Rối loạn Tâm thần, Phiên bản thứ 5, Bản hiệu chỉnh văn bản (DSM-5-TR) (bảng 1). (Xem “Rối loạn mặc cảm ngoại hình: Đánh giá, chẩn đoán và chẩn đoán phân biệt”, mục ‘Chẩn đoán’.)
Tiếp cận bệnh nhân – Trước khi bắt đầu điều trị BDD, điều quan trọng là phải tạo được sự gắn kết với bệnh nhân và thiết lập liên minh trị liệu bằng cách thể hiện sự thấu cảm, đồng thời tạo hy vọng rằng các phương pháp điều trị dựa trên bằng chứng thường mang lại hiệu quả. Cần giáo dục bệnh nhân về BDD và các phương pháp điều trị tâm thần hiệu quả, tập trung vào sự ám ảnh quá mức và tình trạng suy giảm chức năng của bệnh nhân; tránh tập trung vào diện mạo của họ, cá nhân hóa phác đồ điều trị và mời gia đình cùng tham gia nếu phù hợp về mặt lâm sàng. (Xem ‘Tiếp cận bệnh nhân’ ở dưới.)
Theo dõi – Chúng tôi theo dõi các triệu chứng BDD theo thời gian bằng cách hỏi bệnh nhân về thời gian họ dành để suy nghĩ về ngoại hình mỗi ngày và mức độ phiền muộn do những suy nghĩ này gây ra. Chúng tôi cũng tìm hiểu ảnh hưởng của những lo ngại về ngoại hình đối với chức năng sinh hoạt hàng ngày (ví dụ: công việc và tương tác xã hội), thời gian thực hiện các nghi thức BDD (ví dụ: soi gương kiểm tra), đồng thời theo dõi các triệu chứng trầm cảm, lo âu, cũng như ý nghĩ và hành vi tự sát. (Xem ‘Theo dõi’ ở dưới.)
Hạn chế can thiệp thẩm mỹ – Đối với bệnh nhân BDD, lâm sàng viên không nên thực hiện phẫu thuật, điều trị da liễu hoặc các can thiệp thẩm mỹ khác. Trong đại đa số các trường hợp, các triệu chứng BDD đáp ứng kém với các thủ thuật thẩm mỹ, thậm chí có thể trở nên trầm trọng hơn. (Xem ‘Hạn chế can thiệp thẩm mỹ’ ở dưới.)
Chuyển tuyến – Bệnh nhân BDD thường được chuyển đến các chuyên gia sức khỏe tâm thần. (Xem ‘Chuyển tuyến’ ở dưới.)
Lựa chọn điều trị – Hiện có nhiều phương pháp điều trị hiệu quả cho BDD. (Xem “Rối loạn mặc cảm ngoại hình: Lựa chọn điều trị và tiên lượng”.)