Bệnh nhân không đáp ứng điều trị
Cần cân nhắc điều chỉnh phương pháp điều trị đối với những bệnh nhân:
- Không hợp tác điều trị dù lâm sàng đã nỗ lực tiếp cận nhiều lần
- Tiến triển ít hoặc không tiến triển sau 10 buổi điều trị
Trong cả hai trường hợp này, cần đánh giá lại động lực tổng thể của bệnh nhân và xem xét các phương pháp điều trị thay thế.
Kết thúc điều trị
Việc điều trị nên kết thúc sau số buổi đã dự kiến, với điều kiện bệnh nhân có tiến triển 7. Có thể chấp nhận kết thúc điều trị ngay cả khi bệnh nhân vẫn còn một số thói quen ăn uống không lành mạnh, thỉnh thoảng xuất hiện các đợt ăn vô độ hoặc còn lo lắng quá mức về hình thể và cân nặng. Tuy nhiên, lâm sàng nên cân nhắc kéo dài điều trị quá số buổi dự kiến ban đầu hoặc chuyển sang một hình thức điều trị thay thế nếu tình trạng ăn vô độ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến chức năng sinh hoạt và bệnh nhân khó có thể tự kiểm soát các đợt này.
Hiện chưa có nghiên cứu nào đánh giá liệu việc duy trì điều trị bằng CBT có mang lại lợi ích trong việc ngăn ngừa tái phát hoặc tái diễn ăn vô độ ở những bệnh nhân đã hồi phục khỏi rối loạn ăn vô độ hay không. Trên thực tế, các lâm sàng đôi khi sắp xếp một hoặc nhiều buổi tái khám định kỳ hàng tháng hoặc lâu hơn để theo dõi diễn tiến sau điều trị và tái khởi động trị liệu trong trường hợp tái phát.
TÓM TẮT
Hiệu quả của CBT trong điều trị rối loạn ăn vô độ được thảo luận riêng. (Xem “Rối loạn ăn vô độ ở người trưởng thành: Tổng quan về điều trị”, phần ‘Liệu pháp nhận thức-hành vi’.)
TỔNG KẾT VÀ KHUYẾN NGHỊ
Chỉ định – Liệu pháp nhận thức – hành vi (CBT) được chỉ định cho bệnh nhân rối loạn ăn vô độ có mục tiêu điều trị là giảm tần suất các đợt ăn vô độ, cải thiện các vấn đề về hình thể và giải quyết các bệnh lý tâm thần đồng mắc. CBT không được chỉ định cho mục đích giảm cân. (Xem ‘Chỉ định cho CBT’ ở dưới.)
Triển khai CBT
Hình thức – CBT thường được thực hiện bởi một lâm sàng cho từng bệnh nhân riêng lẻ hoặc theo nhóm. Một liệu trình thường bao gồm 20 buổi, mỗi buổi 50 phút, kéo dài từ 4 đến 5 tháng. Ngoài ra, bệnh nhân rối loạn ăn vô độ có thể tiếp cận CBT thông qua chương trình tự trợ giúp sử dụng sách bài tập, yêu cầu sự can thiệp hạn chế hoặc không cần lâm sàng (tự trợ giúp có hướng dẫn hoặc tự trợ giúp hoàn toàn). (Xem ‘Định dạng’ ở dưới.)
Kỹ thuật trị liệu – CBT trong điều trị rối loạn ăn vô độ bao gồm một số can thiệp cụ thể: giúp bệnh nhân hiểu rằng ăn vô độ không xảy ra một cách tự phát, theo dõi hành vi ăn uống, thiết lập chế độ ăn uống điều độ, nhận diện các tình huống nguy cơ cao dẫn đến ăn vô độ và học các kỹ năng ứng phó, điều chỉnh hành vi ăn kiêng, xử lý việc né tránh thực phẩm, giải quyết các sai lệch nhận thức về hình thể và cân nặng, và phòng ngừa tái phát. (Xem ‘Các kỹ thuật và quy trình trị liệu’ ở dưới.)
Sách bài tập CBT tự trợ giúp – Sách bài tập CBT tự trợ giúp cung cấp kiến thức cho bệnh nhân về rối loạn ăn vô độ, phác thảo mô hình nhận thức – hành vi của bệnh lý này và cung cấp một chương trình thực hiện từng bước. Các can thiệp tự trợ giúp kỹ thuật số cũng có thể mang lại lợi ích. (Xem ‘Các hình thức tự giúp đỡ của CBT’ ở dưới.)
Kết thúc điều trị – Trong hầu hết các trường hợp, điều trị nên kết thúc sau số buổi đã dự kiến. Có thể chấp nhận kết thúc điều trị ngay cả khi bệnh nhân vẫn còn một số thói quen ăn uống không lành mạnh, thỉnh thoảng ăn vô độ và còn lo lắng quá mức về hình thể và cân nặng. Tuy nhiên, lâm sàng nên cân nhắc kéo dài điều trị hoặc chuyển sang hình thức điều trị khác nếu tình trạng ăn vô độ gây ảnh hưởng đáng kể đến chức năng sinh hoạt. (Xem ‘Kết thúc điều trị’ ở dưới.)