Tổng quan về đặt ống thông hòm nhĩ, chăm sóc hậu phẫu và biến chứng ở trẻ em

TÓM TẮT

Chỉ định thường gặp khi đặt ống thông hòm nhĩ – Ống thông hòm nhĩ (Tympanostomy tubes – TT; còn được gọi là “ống cân bằng áp suất [PE]” hoặc “ống thông khí”) được đặt khi cần thông khí hòm nhĩ trong thời gian dài. Ống thông hòm nhĩ được dùng để kiểm soát tình trạng điếc dẫn truyền liên quan đến tràn dịch hòm nhĩ (MEE), kiểm soát viêm tai giữa cấp (AOM) tái phát và ngăn ngừa cholesteatoma thứ phát do túi co kéo. (Xem thêm ‘Xem xét chung trong lựa chọn bệnh nhân’ ở dưới, “Viêm tai giữa cấp ở trẻ em: Phòng ngừa tái phát”, phần ‘Ống thông hòm nhĩ’ và “Viêm tai giữa tràn dịch (viêm tai giữa thanh dịch) ở trẻ em: Xử trí”, phần ‘Ống thông hòm nhĩ’.)

Theo dõi sau khi đặt ống thông hòm nhĩ – Việc tái khám chuyên khoa Tai Mũi Họng sau khi đặt ống thông thường được thực hiện định kỳ mỗi 4 đến 6 tháng. Quá trình theo dõi tiếp tục cho đến khi ống thông tự rụng hoặc được tháo bỏ, màng nhĩ (TM) lành hoàn toàn, chức năng vòi Eustache trở lại bình thường và thính lực hồi phục. (Xem ‘Lịch theo dõi’ ở dưới.)

Chỉ định chuyển chuyên khoa sớm – Cần chuyển bệnh nhân đến bác sĩ chuyên khoa Tai Mũi Họng sớm hơn lịch hẹn tái khám định kỳ trong các trường hợp sau (xem ‘Chỉ định chuyển tuyến’ ở dưới):

• Chảy mủ tai mãn tính, tái phát hoặc chảy máu tai (xem “Chảy mủ tai do đặt ống thông hòm nhĩ ở trẻ em: Nguyên nhân, phòng ngừa và xử trí”, phần ‘Chảy mủ tai do đặt ống thông hòm nhĩ’).
• Đau tai kéo dài, thính lực giảm sút hoặc có các vấn đề về thăng bằng.
• Có bệnh lý cấu trúc màng nhĩ hoặc nghi ngờ tổn thương cấu trúc màng nhĩ.
• Trẻ có triệu chứng lâm sàng trong khi ống thông bị tắc hoặc không quan sát thấy ống thông (xem ‘Tắc ống thông’ ở dưới).
• Ống thông đã rụng nhưng không thể lấy ra khỏi ống tai.
• Ống thông di chuyển vào trong hòm nhĩ.
• Ống thông lưu trong tai quá 2 năm (xem ‘Tháo ống thông’ ở dưới).

Đánh giá chức năng ống thông – Chức năng của ống thông hòm nhĩ được đảm bảo khi quan sát thấy ống nằm xuyên qua màng nhĩ, lòng ống thông thoáng và không có tình trạng tràn dịch hòm nhĩ (hình 5). (Xem ‘Đảm bảo chức năng ống thông’ ở dưới.)

Biến chứng – Các biến chứng và di chứng của ống thông hòm nhĩ bao gồm: chảy mủ tai, thủng màng nhĩ kéo dài (hình 14), tắc ống thông (hình 5), xơ màng nhĩ (hình 15), teo màng nhĩ khu trú (hình 4) và cholesteatoma. (Xem ‘Biến chứng và di chứng’ ở dưới.)