Nguy cơ tim mạch của hút thuốc lá và lợi ích của việc bỏ thuốc

Cải thiện chức năng nội mạc

Như đã đề cập ở trên, hút thuốc làm suy giảm khả năng giãn mạch phụ thuộc nội mạc của các động mạch vành bình thường và làm giảm dự trữ lưu lượng mạch vành 77,80.

Một nghiên cứu tiền cứu trên hơn 1500 người hút thuốc về tác động của việc cai thuốc đối với chức năng nội mạc cho thấy, sau một năm, 36% đối tượng đã cai thuốc thành công 82. Mặc dù cân nặng tăng trung bình 5 kg, nhưng những người cai thuốc có chức năng nội mạc cải thiện đáng kể so với ban đầu, trong khi chức năng nội mạc không cải thiện ở những người tiếp tục hút thuốc. Sự cải thiện chức năng nội mạc này có khả năng góp phần làm giảm tỷ lệ tử vong và mang lại các lợi ích khác liên quan đến việc cai thuốc lá.

Các phương pháp cai thuốc lá

Có nhiều phương pháp mà các lâm sàng viên có thể và nên chủ động can thiệp để giúp bệnh nhân cai thuốc lá, áp dụng cho hầu hết mọi đối tượng hút thuốc (bảng 1). Trị liệu hành vi, liệu pháp thay thế nicotine và sử dụng một số loại thuốc đặc hiệu đều có thể giúp cải thiện tỷ lệ cai thuốc thành công.

Hướng tiếp cận trong cai thuốc lá cùng với các lựa chọn điều trị hiện có được thảo luận chi tiết trong các phần riêng biệt (Xem “Tổng quan về quản lý cai thuốc lá ở người trưởng thành”, “Điều trị dược lý để cai thuốc lá ở người trưởng thành” và “Các phương pháp tiếp cận hành vi trong cai thuốc lá”).

TÓM TẮT

• Hút thuốc là yếu tố nguy cơ tim mạch nguyên phát: Hút thuốc là yếu tố nguy cơ nguyên phát hàng đầu có thể phòng ngừa được đối với bệnh tim mạch (CVD). Đây là yếu tố nguy cơ chính độc lập đối với xơ vữa động mạch tim mạch toàn thể, bệnh động mạch vành (CAD), bệnh mạch máu não và tử vong do mọi nguyên nhân; đồng thời có mối liên quan rõ rệt phụ thuộc vào liều lượng với các kết cục tim mạch. (Xem thêm mục ‘Hút thuốc lá và bệnh tim mạch’ ở dưới.)
• Hút thuốc là yếu tố nguy cơ tim mạch thứ phát: Ở những bệnh nhân đã xác định mắc bệnh tim mạch, nguy cơ tái phát biến cố tăng cao ở những người tiếp tục hút thuốc so với những người đã ngừng hút. (Xem thêm mục ‘Hút thuốc lá và bệnh tim mạch’ và ‘Hút thuốc và kết cục sau các liệu pháp tái tưới máu’ ở dưới.)
• Hút các loại thuốc lá khác: Đối với nguy cơ tim mạch liên quan đến việc hút các loại thuốc lá không phải thuốc lá điếu (ví dụ: tẩu, xì gà, thuốc lá không khói, v.v.), các dữ liệu hiện còn chưa rõ ràng. Nhiều nghiên cứu cho thấy tăng nguy cơ tim mạch khi hút tẩu hoặc xì gà, nhưng một số nghiên cứu khác lại không ghi nhận điều này. Việc tiếp xúc với khói thuốc thụ động cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch ở người không hút thuốc. (Xem thêm mục ‘Hút các loại thuốc lá khác và bệnh tim mạch’ ở dưới.)
• Lợi ích của việc cai thuốc lá: Các lợi ích của việc cai thuốc lá điếu (và tất cả các loại thuốc lá nói chung) đã được xác lập vững chắc, dù có thể chưa được công chúng biết đến và chấp nhận rộng rãi. Nguy cơ tim mạch liên quan đến hút thuốc lá sẽ giảm dần trong vòng vài năm sau khi cai thuốc và tiếp tục giảm theo thời gian ngừng hút thuốc càng dài. (Xem thêm mục ‘Lợi ích tim mạch của việc cai thuốc lá’ ở dưới.)