TÓM TẮT
Khám bề mặt niêm mạc – Việc thăm khám các bề mặt niêm mạc có thể được thực hiện bằng kính nội soi da phân cực hoặc không phân cực (tiếp xúc). Để sử dụng kính nội soi da tiếp xúc một cách an toàn trên các vùng này, nên bọc thấu kính bằng màng bọc nhựa hoặc các nắp đậy chuyên dụng (hình 1A-B). (Xem thêm mục ‘Giới thiệu’ và ‘Khám bề mặt niêm mạc’ ở dưới.)
Đặc điểm nội soi da trong các tổn thương niêm mạc – Các đặc điểm nội soi da quan sát được trên tổn thương niêm mạc bao gồm: dạng đường, chân giả (pseudopods), hình tròn, dạng hạt (globules) hoặc khối (clods), và dạng chấm (hình 2). Các màu sắc như nâu, đen, xanh dương, xám, đỏ, tím và trắng có thể xuất hiện đơn lẻ hoặc phối hợp trong các tổn thương niêm mạc. (Xem thêm mục ‘Đặc điểm nội soi da của tổn thương niêm mạc’ ở dưới.)
Tổn thương lành tính – Các tổn thương niêm mạc lành tính bao gồm dát hắc tố (melanotic macules), nốt ruồi hắc tố mắc phải (hình 4) hoặc bẩm sinh (hình 5). Đặc điểm của các tổn thương này là sự hiện diện của các đường, chấm, khối hoặc cấu trúc vô định hình với màu nâu tương đối đồng nhất. Các tổn thương mạch máu thường biểu hiện dạng khối và/hoặc các vùng vô định hình màu đỏ và xanh dương (hình 6). (Xem thêm mục ‘Tổn thương lành tính’ ở dưới.)
Tổn thương ác tính – U hắc tố niêm mạc đặc trưng bởi sự xuất hiện của các đường, chấm, khối và các vùng vô định hình, với mức độ đa sắc khác nhau (ví dụ: sự phối hợp của màu nâu, xám, đen, đỏ, tím hoặc trắng) (hình 3A-B). Sự hiện diện của các mạch máu đa hình (ví dụ: mạch hình dấu phẩy và mạch dạng đường với kích thước khác nhau) là một tiêu chuẩn nội soi da quan trọng bổ sung cho chẩn đoán u hắc tố niêm mạc không sắc tố (hình 13A-B). Ung thư biểu mô tế bào vảy ở môi biểu hiện các vùng vô định hình màu trắng và đỏ, kèm theo các vùng tăng sừng và mạch máu đa hình (hình 17A-C). (Xem thêm mục ‘Tổn thương ác tính và tiền ác tính’ ở dưới.)
Chỉ định sinh thiết – Sự xuất hiện của các màu xanh dương, xám hoặc trắng, đặc biệt khi đi kèm với các vùng vô định hình, cần khiến lâm sàng nghi ngờ tổn thương ác tính và chỉ định sinh thiết để đánh giá mô bệnh học. (Xem thêm mục ‘Chỉ định sinh thiết’ ở dưới.)