TÓM TẮT
- Robot phẫu thuật là gì?
Robot phẫu thuật là một thiết bị điều khiển bằng máy tính, có thể lập trình để hỗ trợ định vị và điều khiển các dụng cụ phẫu thuật. Mục tiêu của phẫu thuật phụ khoa bằng robot là áp dụng phương pháp can thiệp tối thiểu để thực hiện các thủ thuật vốn thường được thực hiện qua phẫu thuật mở, hoặc những ca quá phức tạp đối với phẫu thuật nội soi truyền thống, hoặc đối với các phẫu thuật viên mới làm quen với phẫu thuật nội soi. (Xem ‘Giới thiệu’ ở dưới.)
- Ưu điểm
So với nội soi truyền thống, phẫu thuật robot có các ưu điểm như: hình ảnh ba chiều (3D), cải tiến về cơ học (ví dụ: dụng cụ có bảy mức độ tự do), ổn định dụng cụ trong trường phẫu thuật và cải thiện tính công thái học. Lợi ích chính đối với bệnh nhân là tiềm năng rút ngắn thời gian nằm viện, hồi phục sau mổ nhanh hơn và sớm phục hồi hoàn toàn chức năng. (Xem ‘Ưu điểm của phẫu thuật robot’ ở dưới.)
- Hạn chế
Những hạn chế của công nghệ robot bao gồm chi phí cao, kéo dài thời gian trong phòng mổ, thiếu phản hồi xúc giác, kích thước thiết bị lớn và nguy cơ xảy ra lỗi kỹ thuật. (Xem ‘Hạn chế của phẫu thuật robot’ ở dưới.)
- Các loại hệ thống phẫu thuật
Hiện có một số hệ thống robot như: giá đỡ camera robot, hệ thống phẫu thuật từ xa nhập vai (immersive telerobotic) và hệ thống điều khiển từ xa mở. (Xem ‘Thiết bị robot’ ở dưới.)
- Các ứng dụng mới của phẫu thuật từ xa (Telerobotics)
Mô phỏng phẫu thuật, hướng dẫn từ xa (telementoring – sự hướng dẫn cho phẫu thuật viên bởi một chuyên gia khác không có mặt trong phòng mổ) và phẫu thuật hiện diện từ xa (telepresence surgery – phẫu thuật được thực hiện thông qua robot bởi phẫu thuật viên không có mặt trong phòng mổ) là những lợi ích tiềm năng mới của công nghệ robot. (Xem ‘Telerobotics trong giáo dục và mô phỏng’ ở dưới.)
- Rào cản trong triển khai
Một số rào cản đối với việc ứng dụng robot trong lâm sàng là chi phí, công tác đào tạo cho đội ngũ bác sĩ và điều dưỡng, cũng như nhu cầu về thêm nhiều dữ liệu về kết quả điều trị. Việc đánh giá và triển khai sâu hơn sẽ xác định vai trò của phẫu thuật nội soi hỗ trợ bằng robot. (Xem ‘Các vấn đề trong triển khai chương trình phẫu thuật robot’ ở dưới.)