Mổ lấy thai lặp lại

Các biến chứng dài hạn khác liên quan đến đường mổ bụng và tử cung

Nguy cơ xảy ra các biến chứng liên quan đến đường mổ, chẳng hạn như thoát vị hoặc tách cơ bụng (diastasis of rectus muscles), tăng tỉ lệ thuận với số lần mổ bụng trước đó. Việc tuân thủ kỹ thuật mổ đúng chuẩn giúp giảm thiểu nguy cơ này; tuy nhiên, nếu biến chứng xảy ra, cần hội chẩn ngoại khoa để đánh giá và phẫu thuật điều trị. (Xem “Đặc điểm lâm sàng, chẩn đoán và phòng ngừa thoát vị thành bụng” và “Tách cơ bụng”.)

Các biến chứng tiềm tàng khác tại vết mổ bao gồm:

• Các vấn đề liên quan đến khuyết sẹo mổ lấy thai (thai trong sẹo mổ lấy thai, ra máu sau kinh, đau vùng chậu, thống kinh, đau khi giao hợp, vỡ tử cung và vô sinh thứ phát) (xem “Thai trong sẹo mổ lấy thai”)
• Tê hoặc đau tại vùng da mổ (xem “Biến chứng của đường mổ bụng”, phần ‘Tổn thương thần kinh’)
• Lạc nội mạc tử cung tại vết mổ (xem “Lạc nội mạc tử cung ở người trưởng thành: Bệnh sinh, dịch tễ học và tác động lâm sàng”, phần ‘Giải phẫu và phân giai đoạn’)

TÓM TẮT

Thời điểm mổ

• Tiền sử mổ tử cung đoạn dưới theo chiều ngang hoặc chiều dọc – Đối với những bệnh nhân có tiền sử mổ tử cung đoạn dưới và thai kỳ hiện tại không có biến chứng, chúng tôi khuyến cáo nên chỉ định mổ lấy thai lần tiếp theo vào tuần thứ 39 của thai kỳ (từ 39+0 đến 39+6) thay vì từ 38+0 đến 38+6 tuần (Khuyến cáo 2C). Lựa chọn này giúp giảm thiểu nguy cơ suy hô hấp ở trẻ sơ sinh, dù phải chấp nhận một nguy cơ thấp về việc khởi phát chuyển dạ tự nhiên trước ngày mổ dự kiến. (Xem mục ‘Thời điểm mổ’ và ‘Tiền sử mổ tử cung đoạn dưới theo chiều ngang’ ở dưới.)
• Tiền sử mổ tử cung theo chiều dọc lan lên đáy tử cung – Nếu báo cáo phẫu thuật, lời kể của bệnh nhân hoặc bệnh cảnh lâm sàng của lần sinh trước cho thấy đường mổ dọc đoạn dưới có khả năng đã phạm vào phần cơ dày của tử cung, chúng tôi sẽ thực hiện mổ lấy thai lần tiếp theo vào tuần 37 đến 38. (Xem mục ‘Tiền sử mổ tử cung đoạn dưới theo chiều dọc’ ở dưới.)
• Tiền sử mổ tử cung kinh điển – Đối với những bệnh nhân ổn định có tiền sử mổ tử cung kinh điển (mổ dọc đáy tử cung), chúng tôi khuyến cáo mổ lấy thai lần tiếp theo vào tuần 36+0 đến 37+6 của thai kỳ (Khuyến cáo 2C). Việc này nhằm giảm thiểu nguy cơ vỡ tử cung khi chuyển dạ tự nhiên, đồng thời hạn chế các biến chứng liên quan đến sinh non trước 36 tuần. (Xem mục ‘Tiền sử mổ tử cung kinh điển’ ở dưới.)
• Không rõ loại đường mổ tử cung – Trong trường hợp không có hồ sơ ghi chép về loại đường mổ trước đó, lâm sàng cần khai thác kỹ tiền sử sinh nở của bệnh nhân để ước tính vị trí khả thi nhất của vết mổ. Thời điểm mổ lấy thai lần tiếp theo sẽ dựa trên ước tính này. (Xem mục ‘Không rõ vị trí vết mổ tử cung trước đó’ ở dưới.)
• Biến chứng của mổ lấy thai nhiều lần – Không có một ngưỡng số lần mổ cụ thể nào có thể đảm bảo việc mổ lấy thai lặp lại sẽ không xảy ra biến chứng. Quan điểm của chúng tôi là thảo luận với bệnh nhân về việc nguy cơ biến chứng tăng dần theo số lần mổ lấy thai (bảng 2 và bảng 3). Chúng tôi thông báo cho mỗi bệnh nhân rằng nguy cơ nhau cài rau tăng tỉ lệ thuận với số lần mổ lấy thai trước đó, và nguy cơ này sẽ tăng vọt nếu có kèm theo nhau tiền đạo. (Xem mục ‘Có giới hạn an toàn về số lần mổ lấy thai lặp lại không?’ ở dưới.)