Liệu pháp ức chế hormone tuyến giáp đối với nhân tuyến giáp và bướu cổ lành tính

TÓM TẮT

• Sinh lý bệnh – Mặc dù cơ chế bệnh sinh của các nhân giáp và bướu cổ đa nhân không độc lẻ tẻ vẫn chưa được hiểu rõ, hormone kích thích tuyến giáp (TSH) được cho là yếu tố cần thiết, dù có thể không đủ. Do đó, việc ức chế bài tiết TSH bằng levothyroxine (T4) được kỳ vọng sẽ làm giảm kích thước nhân hoặc bướu cổ, hoặc ít nhất là ngăn chặn sự phát triển thêm. (Xem thêm ‘Sinh lý bệnh’ ở dưới.)

• Quá trình sinh ung thư – Nguy cơ ung thư tuyến giáp ở bệnh nhân có nhân giáp tăng tỷ lệ thuận với nồng độ TSH trong huyết thanh. Liệu pháp ức chế bằng T4 có thể can thiệp vào quá trình sinh ung thư và làm giảm nguy cơ ác tính. (Xem thêm ‘Quá trình sinh ung thư trong bướu cổ’ và ‘Quá trình sinh ung thư trong các tân sinh nang’ ở dưới.)

• Rủi ro của liệu pháp ức chế – Vì liệu pháp ức chế bằng T4 (theo định nghĩa) sẽ dẫn đến tình trạng cường giáp dưới lâm sàng, nên bệnh nhân điều trị có nguy cơ cao gặp tình trạng rung nhĩ, các bất thường tim mạch khác và/hoặc giảm mật độ xương. (Xem thêm ‘Tiếp cận đề xuất’ ở dưới, “Cường giáp dưới lâm sàng ở người trưởng thành không mang thai” và “Bệnh lý xương trong cường giáp và liệu pháp hormone tuyến giáp”.)

• Bướu cổ không độc – Đối với hầu hết bệnh nhân bình giáp có bướu cổ lan tỏa hoặc bướu cổ đa nhân, chúng tôi khuyến cáo không điều trị thường quy bằng liệu pháp ức chế T4 (Khuyến cáo 2C). Điều này thống nhất với hướng dẫn của Hiệp hội Tuyến giáp Hoa Kỳ (ATA), vốn khuyến cáo không nên dùng liệu pháp ức chế T4 vì rủi ro vượt quá lợi ích. Tuy nhiên, ở một số bệnh nhân chọn lọc (thiếu iốt, có tiền sử xạ trị vùng cổ thời thơ ấu, bệnh nhân trẻ tuổi có bướu cổ lan tỏa hoặc đa nhân đang phát triển và lo ngại về kích thước bướu), việc thử điều trị bằng T4 nhằm mục tiêu ức chế TSH tối thiểu hoặc duy trì TSH ở mức bình thường thấp là một can thiệp hợp lý. Liệu pháp ức chế không có tác dụng nếu TSH vốn đã thấp hơn mức bình thường (ví dụ: ở bệnh nhân bướu cổ đa nhân độc). (Xem thêm ‘Tiếp cận đề xuất’ và ‘Bướu cổ không độc’ ở dưới.)

• Nhân giáp đơn độc – Đối với bệnh nhân bình giáp có nhân giáp đơn độc sống ở những vùng đủ iốt, chúng tôi khuyến cáo không điều trị bằng liệu pháp ức chế T4 (Khuyến cáo 2B). Khuyến cáo này dựa trên tỷ lệ thoái triển thấp của các nhân giáp sau điều trị T4, đáp ứng khiêm tốn và những rủi ro tiềm tàng (loạn nhịp nhĩ và giảm mật độ xương) của liệu pháp ức chế hormone tuyến giáp. Tuy nhiên, ở những vùng thiếu iốt, việc thử dùng T4 nhằm đạt nồng độ TSH bình thường thấp hoặc thấp hơn mức bình thường một chút có thể là một lựa chọn thay thế hợp lý. (Xem thêm ‘Tiếp cận đề xuất’ và ‘Nhân đơn độc’ ở dưới.)