Các dấu ấn sinh học đang nghiên cứu và đánh giá tổn thương thận cấp

TÓM TẮT

Các dấu ấn sinh học nghiên cứu về tổn thương thận cấp – Tổn thương thận cấp (AKI) là một vấn đề lâm sàng thường gặp. Mặc dù nồng độ creatinine huyết thanh được sử dụng rộng rãi để phát hiện AKI, phương pháp này không cho phép chẩn đoán sớm hoại tử ống thận cấp (ATN) do tổn thương ống thận thường xuất hiện trước khi nồng độ creatinine huyết thanh tăng đáng kể. Nhiều dấu ấn sinh học đang được nghiên cứu ở bệnh nhân nghi ngờ mắc ATN nhằm mục đích phát hiện tổn thương ống thận ở giai đoạn sớm hơn. (Xem ‘Giới thiệu’ ở dưới.)

Các bước cần thiết để đưa vào sử dụng lâm sàng – Nhiều loại protein trong nước tiểu và huyết thanh đã được nghiên cứu chuyên sâu với tiềm năng là các dấu ấn sinh học cho chẩn đoán sớm ATN. Trước khi các protein này được áp dụng trên lâm sàng, việc thẩm định trong các bối cảnh AKI khác nhau cùng với quá trình phát triển và thử nghiệm các bộ xét nghiệm nhanh là vô cùng cần thiết. Ngoài ra, cần chứng minh được mối liên quan giữa nồng độ các dấu ấn sinh học với kết cục lâm sàng của bệnh nhân. (Xem ‘Tổng quan’ ở dưới.)

Dấu ấn sinh học trong chẩn đoán – Các dấu ấn sinh học triển vọng cho việc chẩn đoán AKI bao gồm lipocalin liên quan đến gelatinase của bạch cầu trung tính (NGAL), phân tử tổn thương thận 1 (KIM-1), interleukin (IL)-18 niệu và protein gắn acid béo loại gan (L-FABP), cùng nhiều dấu ấn khác. (Xem ‘Dấu ấn sinh học trong chẩn đoán’ ở dưới.)

Dấu ấn sinh học trong tiên lượng – Việc phát triển các dấu ấn sinh học có khả năng dự báo sự xuất hiện và/hoặc mức độ nghiêm trọng của AKI sẽ cho phép thực hiện các can thiệp cá thể hóa nhằm phòng ngừa hoặc giảm thiểu AKI. Các xét nghiệm được đề xuất nhằm nhận diện bệnh nhân có nguy cơ cao mắc AKI, chẳng hạn như tích số của protein gắn yếu tố tăng trưởng giống insulin 7 (IGFBP7) và chất ức chế mô của metalloproteinase-2 (TIMP-2) trong nước tiểu, đang là trọng tâm của các nghiên cứu hiện nay. (Xem ‘Dấu ấn sinh học tiên lượng’ ở dưới.)