Chán ăn tâm thần ở người lớn: Liệu pháp dùng thuốc

TÓM TẮT

Điều trị chuẩn – Phương pháp điều trị chuẩn cho bệnh nhân chán ăn tâm thần giai đoạn cấp là phối hợp phục hồi dinh dưỡng và trị liệu tâm lý. Tuy nhiên, đối với những bệnh nhân không tăng cân dù đã điều trị chuẩn, có thể cân nhắc chỉ định điều trị phối hợp bằng thuốc (Xem “Rối loạn ăn uống: Tổng quan về phòng ngừa và điều trị”, phần ‘Chán ăn tâm thần’ và ‘Chỉ định’ ở dưới).

Nguyên tắc chung – Bệnh nhân có cân nặng thấp khi điều trị bằng thuốc sẽ có nguy cơ gặp tác dụng không mong muốn cao hơn, do đó cần bắt đầu với liều thấp. Không sử dụng Bupropion vì thuốc này làm tăng tỷ lệ co giật ở bệnh nhân rối loạn ăn uống.

Cần lưu ý các biến chứng y khoa của chán ăn tâm thần. Ví dụ, các thuốc ảnh hưởng đến chức năng tim như thuốc an thần kinh và thuốc chống trầm cảm (bảng 1) nên được sử dụng thận trọng ở bệnh nhân suy dinh dưỡng. Đặc biệt, không sử dụng thuốc chống trầm cảm ba vòng do nguy cơ gây độc cho tim (Xem ‘Nguyên tắc chung’ ở dưới và “Chán ăn tâm thần ở người trưởng thành và trẻ vị thành niên: Các biến chứng y khoa và cách quản lý”).

Olanzapine – Đối với những bệnh nhân cấp tính không tăng cân khi điều trị bằng phục hồi dinh dưỡng phối hợp trị liệu tâm lý, chúng tôi đề xuất điều trị bổ sung bằng olanzapine liều 2,5 mg đến 10 mg/ngày, thay vì các loại thuốc khác (Khuyến cáo 2C). (Xem ‘Olanzapine’ và ‘Các thuốc khác’ ở dưới).

Nhận thức về rối loạn ăn uống – Các ý nghĩ ám ảnh và nhận thức về hình thể cũng như thực phẩm trong rối loạn ăn uống thường không đáp ứng với điều trị bằng thuốc (Xem ‘Suy nghĩ sai lệch về hình thể và thực phẩm’ ở dưới).

Dự phòng tái phát – Phương pháp lựa chọn cho bệnh nhân đã hồi phục sau một giai đoạn chán ăn tâm thần là trị liệu tâm lý duy trì; việc điều trị phối hợp bằng thuốc không đem lại lợi ích (Xem “Rối loạn ăn uống: Tổng quan về phòng ngừa và điều trị”, phần ‘Liệu pháp tâm lý’ và ‘Phòng ngừa tái phát’ ở dưới).

Bệnh đồng mắc – Các rối loạn trầm cảm hoặc lo âu đồng mắc mức độ nhẹ đến trung bình thường sẽ thuyên giảm khi điều trị chuẩn bằng phục hồi dinh dưỡng phối hợp trị liệu tâm lý. Đối với các rối loạn đồng mắc mức độ nặng không đáp ứng với điều trị chuẩn, có thể cân nhắc khởi đầu bằng thuốc ức chế tái hấp thu serotonin chọn lọc (SSRI) (Xem ‘Bệnh lý tâm thần đồng mắc’ ở dưới).