Hội chứng mạch vành mạn: Tổng quan về chăm sóc

TÓM TẮT

Bệnh nhân đau thắt ngực ổn định mạn tính cần được theo dõi định kỳ, khuyến cáo mỗi 6 đến 12 tháng một lần. Tại mỗi lần thăm khám, cần khai thác kỹ tiền sử và thực hiện thăm khám lâm sàng chi tiết. Đặc biệt, cần xác định các yếu tố sau:

• Thay đổi về mức độ hoạt động thể chất
• Thay đổi về tần suất, mức độ nghiêm trọng hoặc tính chất của cơn đau thắt ngực
• Mức độ dung nạp và tuân thủ phác đồ điều trị
• Sự thay đổi của các yếu tố nguy cơ
• Sự xuất hiện của các bệnh đồng mắc mới hoặc tình trạng diễn tiến xấu đi của các bệnh lý sẵn có

Bên cạnh các xét nghiệm cận lâm sàng như đường huyết hoặc bộ mỡ máu (lipid profile), cần thực hiện điện tâm đồ (ECG) nếu có thay đổi về thuốc điều trị hoặc khi có thay đổi trong tiền sử và thăm khám lâm sàng.

Tất cả bệnh nhân hội chứng mạch vành mạn tính (CCS) nên được tiêm vaccine cúm hàng năm, vaccine phế cầu và vaccine phòng COVID-19, trừ khi có chống chỉ định.

TỔNG KẾT VÀ KHUYẾN NGHỊ

Mục tiêu điều trị – Mục tiêu chính trong chăm sóc bệnh nhân hội chứng mạch vành mạn tính (CCS), hay còn gọi là bệnh tim thiếu máu cục bộ ổn định, là xác định chẩn đoán, đánh giá mức độ lan rộng của tổn thương, làm giảm triệu chứng và ngăn ngừa các biến cố tim mạch trong tương lai như hội chứng mạch vành cấp, nhu cầu tái tưới máu hoặc tử vong. (Xem thêm ‘Giới thiệu’ ở dưới.)

Xác định mức độ nghiêm trọng của bệnh – Hầu hết bệnh nhân CCS nên được thực hiện các nghiệm pháp gắng sức hoặc chẩn đoán hình ảnh tim mạch (ví dụ: chụp cắt lớp vi tính [CT] mạch vành) để khẳng định chẩn đoán hoặc đánh giá mức độ nghiêm trọng của bệnh. (Xem thêm ‘Xác định mức độ nghiêm trọng của bệnh’ ở dưới, “Nghiệm pháp gắng sức trong chẩn đoán bệnh động mạch vành tắc nghẽn” và “Chẩn đoán hình ảnh tim mạch bằng chụp CT và cộng hưởng từ ở người trưởng thành”.)

Chỉ định chụp mạch và tái tưới máu – Những bệnh nhân có triệu chứng đau thắt ngực đáng kể dù đã điều trị nội khoa tối ưu, hoặc những bệnh nhân có khả năng cao mắc bệnh tim thiếu máu cục bộ nặng dựa trên kết quả nghiệm pháp gắng sức, nên được chỉ định chụp mạch vành và cân nhắc tái tưới máu. (Xem thêm ‘Chỉ định chụp mạch và tái tưới máu’ ở dưới và “Hội chứng mạch vành mạn tính: Chỉ định tái tưới máu”.)

Kiểm soát triệu chứng

• Thuốc chẹn beta là lựa chọn ưu tiên trong điều trị ban đầu và dự phòng các triệu chứng đau thắt ngực. (Xem thêm ‘Liệu pháp chống đau thắt ngực’ ở dưới và “Thuốc chẹn beta trong quản lý hội chứng mạch vành mạn tính”.)
• Thuốc chẹn kênh canxi và nitrate tác dụng kéo dài là các lựa chọn thay thế nếu thuốc chẹn beta có chống chỉ định hoặc gây tác dụng phụ; chúng cũng có thể được phối hợp nếu liệu pháp đơn trị liệu không hiệu quả. (Xem thêm “Thuốc chẹn kênh canxi trong quản lý hội chứng mạch vành mạn tính” và “Thuốc nitrate trong quản lý hội chứng mạch vành mạn tính”.)
• Nitrate tác dụng ngắn được sử dụng để giảm đau thắt ngực tức thì. (Xem thêm “Thuốc nitrate trong quản lý hội chứng mạch vành mạn tính”.)

Ngăn ngừa tiến triển của bệnh – Cần bắt đầu các liệu pháp giúp giảm tỷ lệ biến cố tim mạch bất lợi như tử vong và nhồi máu cơ tim. Các liệu pháp này bao gồm aspirin, liệu pháp hạ lipid máu, cai thuốc lá, kiểm soát huyết áp, giảm cân và quản lý tối ưu bệnh đái tháo đường. Ngoài ra, khuyến khích tập thể dục đều đặn và giảm căng thẳng (stress). (Xem thêm ‘Ngăn ngừa tiến triển của bệnh’ ở dưới.)

Theo dõi – Quản lý tối ưu cho những bệnh nhân này đòi hỏi phải đánh giá định kỳ (mỗi 6 đến 12 tháng) tình trạng lâm sàng thông qua khai thác tiền sử, thăm khám và thực hiện ECG khi cần thiết. (Xem thêm ‘Theo dõi’ ở dưới.)