Tổng quan về ung thư biểu mô nội mạc tử cung có khả năng phẫu thuật cắt bỏ

TÓM TẮT

Dịch tễ học – Ung thư tử cung là bệnh lý ác tính phụ khoa phổ biến nhất tại các quốc gia phát triển và đứng thứ hai tại các quốc gia hạn chế về nguồn lực (nơi ung thư cổ tử cung phổ biến hơn). Tại Hoa Kỳ, ung thư nội mạc tử cung là loại ung thư phổ biến thứ tư ở nữ giới. Tỉ lệ mắc bệnh đạt đỉnh trong độ tuổi từ 60 đến 70, tuy nhiên có khoảng 2% đến 5% trường hợp xảy ra trước 40 tuổi. (Xem thêm ‘Giới thiệu’ và ‘Dịch tễ học’ ở dưới.)

Giải phẫu bệnh

Các thể mô bệnh học tiến triển nhanh bao gồm: ung thư biểu mô thể serine, tế bào sáng, không biệt hóa, thể hỗn hợp, thể giống trung thận, ung thư biểu mô nhầy đường tiêu hóa, carcinosarcoma và một số trường hợp ung thư nội mạc tử cung thể endometrioid độ cao (độ 3). Đây là một nhóm u không đồng nhất, trong đó một số thể (ví dụ: không nhạy với estrogen, không liên quan đến béo phì, xuất hiện trên nền nội mạc tử cung teo) có tiên lượng xấu và tỉ lệ tái phát cao. (Xem thêm ‘Giải phẫu bệnh’ ở dưới.)

Các thể ung thư khác ít xâm lấn hơn, bao gồm ung thư thể endometrioid độ 1 và 2. Những loại ung thư này thường có tiên lượng tốt, do estrogen kích thích, đáp ứng với progestin và có thể khởi nguồn từ một tổn thương tân sinh nội biểu mô. Mặc dù được coi là “không xâm lấn”, các thể này vẫn có khả năng tái phát và có thể dẫn đến tiên lượng xấu. (Xem thêm ‘Giải phẫu bệnh’ ở dưới.)

Yếu tố nguy cơ – Yếu tố nguy cơ chính của ung thư biểu mô nội mạc tử cung thể endometrioid là tình trạng dư thừa estrogen nội sinh hoặc ngoại sinh mà không có sự đối kháng thích hợp từ progestin (ví dụ: liệu pháp estrogen sau mãn kinh mà không dùng kèm progestin). Các yếu tố nguy cơ khác bao gồm điều trị bằng tamoxifen, béo phì, chưa sinh con, đái tháo đường, tăng huyết áp và các yếu tố di truyền, bao gồm hội chứng Lynch (bảng 1). (Xem thêm ‘Yếu tố nguy cơ’ ở dưới.)

Ngược lại, bệnh nhân ung thư nội mạc tử cung thể tiến triển nhanh thường lớn tuổi hơn và có chỉ số khối cơ thể (BMI) thấp hơn; bệnh nhân da đen cũng có xu hướng mắc các thể u xâm lấn nhiều hơn so với bệnh nhân da trắng. (Xem thêm ‘Yếu tố nguy cơ’ ở dưới.)

Chẩn đoán – Ung thư biểu mô nội mạc tử cung được chẩn đoán về mặt mô bệnh học dựa trên kết quả đánh giá mẫu sinh thiết nội mạc tử cung, nạo niêm mạc tử cung hoặc bệnh phẩm cắt tử cung. (Xem thêm ‘Chẩn đoán’ ở dưới và “Ung thư biểu mô nội mạc tử cung: Đặc điểm lâm sàng, chẩn đoán, tiên lượng và sàng lọc”, phần ‘Chẩn đoán’.)

Phân giai đoạn – Ung thư biểu mô nội mạc tử cung được phân giai đoạn qua phẫu thuật theo hệ thống phân giai đoạn của Liên đoàn Phụ khoa và Sản khoa Quốc tế (FIGO) năm 2023 (bảng 2 và bảng 3). (Xem thêm ‘Phân giai đoạn và điều trị phẫu thuật’ ở dưới.)

Điều trị – Đơn thuần phẫu thuật thường đem lại hiệu quả điều trị khỏi cho những bệnh nhân có nguy cơ thấp về tồn tại bệnh hoặc tái phát. Bệnh nhân có nguy cơ trung bình hoặc cao có thể hưởng lợi từ điều trị bổ trợ (sơ đồ 1). (Xem thêm “Ung thư biểu mô nội mạc tử cung: Phân giai đoạn và điều trị phẫu thuật”, “Điều trị ung thư nội mạc tử cung nguy cơ thấp”, “Điều trị bổ trợ ung thư nội mạc tử cung nguy cơ trung bình” và “Điều trị bổ trợ ung thư nội mạc tử cung nguy cơ cao”.)

Tiên lượng – Hầu hết bệnh nhân ung thư biểu mô nội mạc tử cung có tiên lượng tốt vì đa số có mô bệnh học thể endometrioid và được phát hiện ở giai đoạn sớm (hình 1). (Xem thêm ‘Giai đoạn và mô bệnh học’ ở dưới.)

Yếu tố tiên lượng – Ngoài giai đoạn, mô bệnh học của khối u, sự xâm lấn khoang mạch máu và bạch huyết, cũng như các yếu tố phân tử (ví dụ: p53), các yếu tố khác (xâm lấn đoạn dưới tử cung, tuổi cao và chủng tộc da đen) cũng có thể được sử dụng để đánh giá tiên lượng. (Xem thêm ‘Yếu tố tiên lượng’ ở dưới.)