TÓM TẮT
Định nghĩa các tác nhân hóa học – Các hợp chất hóa học có khả năng gây thương vong hàng loạt bao gồm (xem ‘Định nghĩa các tác nhân hóa học’ ở dưới):
- Các tác nhân hóa học truyền thống (tác nhân gây tổn thương phổi, tác nhân tác động lên máu [các hợp chất cyanide], tác nhân gây phồng rộp, tác nhân thần kinh và tác nhân kháng cholinergic BZ)
- Các tác nhân phi truyền thống
- Hóa chất công nghiệp độc hại (TICs)
- Các tác nhân kiểm soát đám đông
- Các tác nhân phổ trung gian (độc tố sinh học) (xem “Nhận diện và xử trí nạn nhân khủng bố sinh học”, phần ‘Các độc tố cần quan tâm’)
Nhận diện phơi nhiễm hóa chất – Việc nhận diện sự phát tán vũ khí hóa học dựa trên các yếu tố sau (xem ‘Nhận diện phơi nhiễm hóa chất’ ở dưới):
- Đặc điểm hiện trường gợi ý phơi nhiễm hóa chất (bảng 2)
- Hội chứng lâm sàng ở nạn nhân (sơ đồ 1)
- Xác nhận bằng các phương pháp phát hiện nhanh và xét nghiệm cận lâm sàng
Ứng phó hiện trường và khử nhiễm – Các can thiệp y tế then chốt tại hiện trường bao gồm bảo vệ nhân viên ứng cứu đầu tiên (thiết bị bảo hộ cá nhân [PPE] Cấp độ A theo tiêu chuẩn OSHA [https://www.osha.gov/laws-regs/regulations/standardnumber/1910/1910.120AppB]), phân loại bệnh nhân, khử nhiễm tại chỗ, sử dụng thuốc giải độc cho nạn nhân nghi ngờ phơi nhiễm cyanide hoặc khí thần kinh (sơ đồ 2) và khử nhiễm tại hiện trường. (Xem ‘Ứng phó hiện trường’, ‘Khử nhiễm cục bộ hoặc tại chỗ’ và ‘Khử nhiễm hiện trường’ ở dưới.)
Ứng phó tại bệnh viện – Khi xác định hoặc nhận được thông báo về sự phát tán vũ khí hóa học, các cơ sở tiếp nhận cần phong tỏa toàn bộ lối ra vào và khuôn viên bệnh viện, thiết lập vành đai an ninh và xây dựng khu vực khử nhiễm nằm ngoài vùng sạch của cơ sở. Kích hoạt kế hoạch ứng phó thảm họa. Thiết lập ban chỉ huy ứng phó tại cơ sở và duy trì liên lạc chặt chẽ với các cơ quan quản lý khẩn cấp tại địa phương. (Xem ‘Ứng phó tại bệnh viện’ ở dưới.)
Xử trí ban đầu – Xử trí ban đầu tại bệnh viện cho bệnh nhân phơi nhiễm vũ khí hóa học cần thực hiện các bước sau:
- Bảo vệ nhân viên tiếp nhận trước khi tiến hành khử nhiễm (PPE Cấp độ C theo tiêu chuẩn OSHA [https://www.osha.gov/laws-regs/regulations/standardnumber/1910/1910.120AppB]) (xem ‘Bảo vệ nhân viên y tế’ ở dưới)
- Phân loại bệnh nhân, kết hợp ổn định ngay lập tức đường thở, hô hấp, tuần hoàn; đối với nạn nhân phơi nhiễm cyanide hoặc tác nhân thần kinh, cần dùng thuốc giải độc ngay (xem ‘Phân loại’, ‘Ổn định’, ‘Tác nhân thần kinh’ và ‘Xyanua’ ở dưới)
- Khử nhiễm tại chỗ (xem ‘Khử nhiễm cục bộ hoặc tại chỗ’ ở dưới)
- Khử nhiễm triệt để tùy theo loại tác nhân phơi nhiễm cụ thể (bảng 1) (xem ‘Khử nhiễm tại bệnh viện’ ở dưới)
- Chăm sóc y tế chuyên biệt theo tác nhân và sử dụng thuốc giải độc (bảng 1) (xem ‘Xử trí ban đầu cho các trường hợp phơi nhiễm cụ thể’ ở dưới)
Tài liệu bổ sung – Một số nguồn tài liệu trực tuyến cung cấp thông tin chi tiết về ứng phó với sự phát tán vũ khí hóa học, bao gồm các hướng dẫn y khoa cụ thể và tư vấn chuyên môn. (Xem ‘Các nguồn tài liệu tại Hoa Kỳ’ ở dưới.)