Sàng lọc các rối loạn lipid máu ở người lớn

TÓM TẮT

Mục tiêu sàng lọc – Sàng lọc bất thường lipid được khuyến cáo và áp dụng rộng rãi tại các quốc gia công nghiệp hóa. Mục tiêu không chỉ nhằm xác định những đối tượng cần điều trị hạ lipid máu mà còn để nhận diện rộng hơn những người có nguy cơ mắc bệnh tim mạch (CVD) tăng cao, từ đó có thể hưởng lợi từ các can thiệp đa dạng nhằm giảm thiểu nguy cơ này. (Xem “Tổng quan về dự phòng cấp 1 bệnh tim mạch ở người trưởng thành” và ‘Giới thiệu’ ở dưới.)

Đối tượng cần sàng lọc

Đối với người trẻ tuổi chưa từng được sàng lọc từ nhỏ, chúng tôi đề xuất thực hiện bộ chỉ số lipid tại thời điểm bắt đầu theo dõi sức khỏe với bác sĩ chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người trưởng thành (Khuyến cáo 2C). (Xem ‘Đối tượng cần sàng lọc’ ở dưới.)

Khuyến cáo về việc xét nghiệm lặp lại đối với rối loạn lipid ở người trưởng thành như sau:

• Đối với bệnh nhân có nguy cơ tim mạch cao (tăng huyết áp, đái tháo đường, hút thuốc lá, tiền sử gia đình mắc bệnh mạch vành sớm), chúng tôi đề xuất sàng lọc lipid theo dõi ở nam giới trong độ tuổi từ 25 đến 30 và nữ giới từ 30 đến 35 tuổi (Khuyến cáo 2C).
• Đối với bệnh nhân có nguy cơ tim mạch thấp (không có các yếu tố trên), chúng tôi đề xuất sàng lọc lipid theo dõi ở nam giới lúc 35 tuổi và nữ giới lúc 45 tuổi (Khuyến cáo 2C).

Việc sàng lọc sớm hơn hoặc muộn hơn có thể phù hợp tùy vào nguyện vọng cá nhân của bệnh nhân trong việc bắt đầu điều trị bằng statin, dựa trên mức độ giảm tuyệt đối nguy cơ CVD có thể đạt được. (Xem ‘Đối tượng cần sàng lọc’ ở dưới.)

Lựa chọn xét nghiệm – Khi quyết định sàng lọc lipid để đánh giá nguy cơ CVD, chúng tôi ưu tiên thực hiện bộ chỉ số lipid lúc đói đầy đủ. Tuy nhiên, ở những bệnh nhân không thể nhịn ăn, việc sàng lọc ban đầu có thể được thực hiện bằng bộ chỉ số lipid không đói hoặc định lượng cholesterol toàn phần và cholesterol lipoprotein tỷ trọng cao (HDL-C) không đói. (Xem ‘Lựa chọn xét nghiệm’ ở dưới.)

Tần suất sàng lọc lặp lại – Ở những bệnh nhân có kết quả đo lipid trước đó thấp hơn rõ rệt so với ngưỡng điều trị, chúng tôi đề xuất lặp lại xét nghiệm mỗi 5 năm (Khuyến cáo 2C). Ở những bệnh nhân có kết quả gần ngưỡng điều trị dựa trên tổng nguy cơ CVD hoặc đã vượt ngưỡng điều trị, chúng tôi đề xuất lặp lại xét nghiệm mỗi 3 năm (Khuyến cáo 2C). (Xem ‘Sàng lọc lặp lại’ ở dưới.)