Vô sinh nữ: Đánh giá

TÓM TẮT

Thời điểm bắt đầu đánh giá vô sinh – Thời điểm tiến hành đánh giá vô sinh chủ yếu phụ thuộc vào tuổi của người vợ, đồng thời chịu ảnh hưởng bởi tình trạng sức khỏe nền của cả hai vợ chồng (bảng 1).

Tiêu chuẩn – Chúng tôi chỉ định đánh giá vô sinh cho phụ nữ dưới 35 tuổi không thể thụ thai sau 12 tháng quan hệ tình dục thường xuyên và không sử dụng biện pháp tránh thai. (Xem thêm phần ‘Thời điểm bắt đầu đánh giá vô sinh’ ở dưới.)

Đánh giá sớm hơn – Việc đánh giá sớm hơn (ví dụ: sau 6 tháng) được chỉ định cho một số đối tượng, điển hình là khi người vợ trên 35 tuổi.

Đánh giá ngay lập tức – Cần tiến hành đánh giá ngay lập tức đối với bệnh nhân nữ từ 40 tuổi trở lên hoặc có tiền sử kinh thưa/vô kinh, bệnh lý vòi trứng hoặc lạc nội mạc tử cung (đã xác định hoặc nghi ngờ), chồng có yếu tố gây vô sinh nam đã biết, tiền sử hóa trị hoặc xạ trị, và/hoặc có các yếu tố giải phẫu gây vô sinh rõ rệt (ví dụ: thắt ống dẫn tinh hoặc tắc vòi trứng). (Xem thêm phần ‘Tiếp cận ban đầu’ ở dưới.)

Các thành phần trong đánh giá ban đầu – Cả hai vợ chồng trong một cặp đôi vô sinh cần được đánh giá các yếu tố gây suy giảm khả năng sinh sản; có thể có nhiều yếu tố cùng tác động. (Xem thêm phần ‘Tiếp cận ban đầu’ ở dưới.)

Hỏi bệnh và thăm khám lâm sàng – Việc khai thác tiền sử (bảng 2) và thăm khám lâm sàng nhằm xác định các dấu hiệu và triệu chứng gợi ý nguyên nhân gây vô sinh. (Xem thêm phần ‘Hỏi bệnh và thăm khám lâm sàng’ ở dưới.)

Các xét nghiệm chẩn đoán – Đánh giá vô sinh cơ bản cho tất cả các cặp đôi bao gồm (xem thêm phần ‘Các xét nghiệm chẩn đoán’ ở dưới):

• Xét nghiệm tinh dịch đồ. (Xem thêm phần ‘Xét nghiệm tinh dịch đồ’ ở dưới.)
• Đánh giá tình trạng rụng trứng thông qua tiền sử hoặc xét nghiệm cận lâm sàng. (Xem thêm phần ‘Đánh giá chức năng rụng trứng’ ở dưới.)
• Đánh giá sự thông thoáng của vòi trứng và sự hiện diện của các bất thường trong buồng tử cung, thường được thực hiện thông qua chụp tử cung vòi trứng (HSG). (Xem thêm phần ‘Đánh giá sự thông thoáng vòi trứng’ và ‘Đánh giá buồng tử cung’ ở dưới.)

Đánh giá dự trữ buồng trứng – Để đánh giá phụ nữ vô sinh, chúng tôi đánh giá dự trữ buồng trứng bằng nồng độ hormone chống Müllerian (AMH), nồng độ hormone kích thích nang trứng (FSH) và estradiol vào ngày thứ 3 của chu kỳ kinh nguyệt. Các xét nghiệm khác như đếm nang noãn nhỏ ở buồng trứng (AFC) và/hoặc nghiệm pháp kích thích bằng clomiphene citrate (CCCT) cũng có thể được sử dụng. (Xem thêm phần ‘Đánh giá dự trữ buồng trứng’ ở dưới.)

Vai trò của phẫu thuật nội soi – Nội soi chẩn đoán được chỉ định cho phụ nữ nghi ngờ lạc nội mạc tử cung giai đoạn tiến triển, dính vùng chậu hoặc các yếu tố phối hợp khác cần can thiệp nội soi, chẳng hạn như đau vùng chậu mức độ nặng hoặc có nang buồng trứng nghi ngờ. Khi thực hiện nội soi, chúng tôi đồng thời tiến hành bơm thuốc màu kiểm tra vòi trứng (chromotubation) và nội soi buồng tử cung để đánh giá toàn diện. (Xem thêm phần ‘Vai trò của phẫu thuật nội soi’ ở dưới.)

Các xét nghiệm có giá trị lâm sàng hạn chế – Các xét nghiệm có giá trị lâm sàng hạn chế bao gồm: nghiệm pháp sau giao hợp, theo dõi nhiệt độ cơ thể cơ bản, sinh thiết nội mạc tử cung để phát hiện khiếm khuyết pha hoàng thể, nuôi cấy dịch sinh dục tìm mycoplasma, xét nghiệm kháng thể (kháng phospholipid, kháng tinh trùng, kháng nhân và kháng tuyến giáp) và xét nghiệm bộ nhiễm sắc thể (karyotype). (Xem thêm phần ‘Các xét nghiệm có giá trị lâm sàng hạn chế’ ở dưới.)