TÓM TẮT
Nguyên nhân nhiễm trùng gây viêm hạch cổ – Ở trẻ em, viêm hạch cổ thường do các quá trình nhiễm trùng gây ra (bảng 2). Các nguyên nhân nhiễm trùng này thường được chia thành bốn nhóm chính:
- Viêm hạch cổ cấp tính hai bên: thường do nhiễm virus đường hô hấp trên (bảng 3). (Xem thêm mục ‘Cấp tính hai bên’ ở dưới).
- Viêm hạch cổ cấp tính một bên: thường do vi khuẩn. Trong đó, Staphylococcus aureus và Streptococcus pyogenes (liên cầu nhóm A) là những tác nhân phổ biến nhất (bảng 4). (Xem thêm mục ‘Cấp tính một bên’ ở dưới).
- Viêm hạch cổ bán cấp/mãn tính hai bên: thường do virus Epstein-Barr hoặc cytomegalovirus (bảng 5). (Xem thêm mục ‘Bán cấp/mãn tính hai bên’ ở dưới).
- Viêm hạch cổ bán cấp/mãn tính một bên: thường do nhiễm mycobacteria không điển hình hoặc Bartonella henselae (tác nhân gây bệnh mèo cào) (bảng 6). (Xem thêm mục ‘Bán cấp/mãn tính một bên’ ở dưới).
Nguyên nhân không do nhiễm trùng gây bệnh lý hạch cổ – Các nguyên nhân không do nhiễm trùng quan trọng gây sưng hạch cổ bao gồm (bảng 7) (xem thêm mục ‘Nguyên nhân không do nhiễm trùng’ ở dưới):
- Các rối loạn mô liên kết
- U/Tân sinh (ví dụ: bệnh bạch cầu; lymphoma)
- Bệnh Kawasaki (bảng 8) (xem “Bệnh Kawasaki: Đặc điểm lâm sàng và chẩn đoán”)
- Hội chứng viêm đa hệ thống ở trẻ em (MIS-C) (bảng 9) (xem “COVID-19: Hội chứng viêm đa hệ thống ở trẻ em (MIS-C) đặc điểm lâm sàng, đánh giá và chẩn đoán”)
- Hội chứng sốt chu kỳ, viêm miệng aphthous, viêm họng và viêm hạch (PFAPA) (xem “Hội chứng sốt chu kỳ kèm viêm miệng aphthous, viêm họng và viêm hạch (hội chứng PFAPA)”)
- Bệnh Kikuchi (xem “Bệnh Kikuchi”)
Các nguyên nhân gây sưng vùng cổ khác – Cần phân biệt viêm hạch cổ với các nguyên nhân gây sưng vùng cổ khác, bao gồm (xem mục ‘Các nguyên nhân gây sưng vùng cổ khác’ ở dưới):
- Nang ống tuyến giáp lưỡi
- Nang thượng bì
- U mỡ
- Nang khe mang
- U bạch huyết dạng nang (Cystic hygroma)
- U tuyến giáp
- U hoặc nang trung thất trên
- Nang thanh quản (Laryngocele)
- Giãn tĩnh mạch cảnh