Sốt không rõ nguyên nhân ở trẻ em: Đánh giá

TÓM TẮT

Định nghĩa – Hiện chưa có một định nghĩa thống nhất về sốt không rõ nguyên nhân (FUO) ở trẻ em. Trong thực hành lâm sàng, chúng tôi định nghĩa FUO ở trẻ em là tình trạng sốt >38,3°C (101°F) ít nhất một lần mỗi ngày, kéo dài từ 8 ngày trở lên mà không tìm ra chẩn đoán rõ ràng sau khi đánh giá ban đầu tại phòng khám hoặc bệnh viện. (Xem thêm ‘Định nghĩa’ ở dưới.)

Nguyên nhân – Nhiễm trùng là nguyên nhân phổ biến nhất có thể xác định được trong FUO ở trẻ em, tiếp theo là các bệnh lý thấp khớp và bệnh lý tân sinh (bảng 1). Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, cơn sốt tự hết trước khi xác định được chẩn đoán cuối cùng. FUO thường do các bệnh lý phổ biến gây ra nhưng có biểu hiện lâm sàng không điển hình (bảng 2). (Xem thêm ‘Nguyên nhân’ ở dưới.)

Đánh giá – Việc khai thác bệnh sử chi tiết và thăm khám lâm sàng kỹ lưỡng là cực kỳ quan trọng và cần được thực hiện lặp lại nhiều lần. (Xem thêm ‘Tổng quan về đánh giá’ ở dưới.)

Bệnh sử – Bệnh sử cần ghi nhận chi tiết về đặc điểm sốt, các triệu chứng kèm theo và các yếu tố tiếp xúc (ví dụ: tiếp xúc với người ốm, động vật, côn trùng, tiền sử du lịch, sử dụng thuốc) (bảng 3). (Xem thêm ‘Bệnh sử’ ở dưới.)

Thăm khám – Bệnh nhân nên được thăm khám trong lúc đang sốt. Các nội dung quan trọng bao gồm: dấu hiệu sinh tồn, các thông số tăng trưởng, khám da, da đầu, mắt, xoang, họng, ngực, bụng, hệ cơ xương khớp và hệ tiết niệu – sinh dục (bảng 6). (Xem thêm ‘Thăm khám’ ở dưới.)

Đánh giá chẩn đoán ban đầu – Chúng tôi đề xuất các xét nghiệm sau trong bước đánh giá ban đầu (bảng 7) (xem thêm ‘Các xét nghiệm cơ bản cho mọi bệnh nhân’ ở dưới):

• Tổng phân tích tế bào máu và phết máu ngoại vi
• Tốc độ lắng hồng cầu (ESR) và protein phản ứng C (CRP)
• Cấy máu
• Phân tích nước tiểu và cấy nước tiểu
• X-quang ngực
• Điện giải đồ, nitơ urê máu (BUN), creatinine và men gan (aminotransferase)

Các xét nghiệm chẩn đoán bổ sung – Việc chỉ định các xét nghiệm bổ sung cần dựa trên kết quả khai thác bệnh sử, thăm khám và các xét nghiệm ban đầu. Chẩn đoán hình ảnh có thể được cân nhắc đối với những trẻ có tình trạng bệnh nặng, FUO kéo dài mà không tìm được nguyên nhân. (Xem thêm ‘Các xét nghiệm mục tiêu bổ sung’ và ‘Đánh giá tiếp theo’ ở dưới.)

Thử nghiệm điều trị – Nhìn chung, nên tránh điều trị thử bằng thuốc kháng viêm hoặc thuốc kháng khuẩn đối với trẻ mắc FUO. Tuy nhiên, có thể cân nhắc dùng thử thuốc kháng viêm không steroid (NSAID) cho trẻ nghi ngờ viêm khớp thiếu niên khởi phát hoặc điều trị kháng khuẩn theo hướng mục tiêu cho trẻ nghi ngờ nhiễm trùng đe dọa tính mạng (ví dụ: sốt rét, sốt thương hàn, lao lan tỏa). Những quyết định này nên được thực hiện sau khi hội chẩn với chuyên gia về các bệnh lý này. (Xem thêm ‘Can thiệp chẩn đoán’ ở dưới.)