TÓM TẮT
Thực hành tiếp cận toàn diện – Mặc dù phần lớn quy trình chăm sóc nam quan hệ tình dục với nam (MSM), nam song tính và đồng tính nam tuân theo các tiêu chuẩn chăm sóc chung cho nam giới, tuy nhiên vẫn có những đặc điểm riêng biệt về sức khỏe thể chất và tâm lý hành vi của nhóm MSM mà các lâm sàng viên cần lưu ý. (Xem thêm phần ‘Giới thiệu’ ở dưới và “Tổng quan về chăm sóc dự phòng ở người trưởng thành”.)
Bệnh nhân LGBTQ+ (đồng tính nữ, đồng tính nam, song tính, chuyển giới và queer) thường gặp phải sự phân biệt đối xử trong môi trường y tế và thiếu cơ hội tiếp cận với những nhân viên y tế có sự thấu hiểu về các vấn đề của cộng đồng LGBTQ+. Chúng tôi nỗ lực xây dựng và thực hiện sự tôn trọng, chấp nhận cởi mở đối với bệnh nhân thuộc mọi xu hướng tính dục và bản dạng giới thông qua việc cải thiện môi trường phòng khám và sử dụng các mẫu khai thác thông tin tiếp đón mang tính bao trùm. (Xem thêm phần ‘Thực hành tiếp cận toàn diện’ ở dưới.)
Khai thác tiền sử tình dục – Không phải tất cả MSM đều tự nhận mình là đồng tính nam; vì vậy, điều quan trọng là phải hỏi bệnh nhân về hành vi tình dục, cũng như giới tính và đặc điểm giải phẫu của bạn tình thay vì hỏi về xu hướng tính dục. Nhân viên y tế nên thường xuyên đặt câu hỏi bằng ngôn ngữ bình dân để việc khai thác tiền sử tình dục trở nên bình thường đối với các nhóm thiểu số về tình dục, như được tóm tắt dưới đây và trong bảng (bảng 2). (Xem thêm phần ‘Thuật ngữ’ và ‘Khai thác tiền sử tình dục’ ở dưới.)
- “Giới hiện tại của bạn là gì?”
- “Giới tính ghi trên giấy khai sinh của bạn là gì?”
- “Bạn tình của bạn thuộc giới tính nào?”
- “Bạn thực hiện hình thức quan hệ tình dục nào? Quan hệ ngả hậu môn thể thâm nhập (top), thể tiếp nhận (bottom), hay linh hoạt (cả hai)? Quan hệ bằng miệng? Quan hệ ngả âm đạo?”
Sàng lọc và tư vấn HIV và các bệnh lây truyền qua đường tình dục (STI) khác
Sàng lọc – Lâm sàng viên nên thực hiện sàng lọc HIV và các bệnh lây truyền qua đường tình dục (STI) ít nhất mỗi năm một lần cho tất cả MSM có hoạt động tình dục và người chuyển giới có quan hệ tình dục với nam, ngoại trừ những người trong mối quan hệ một vợ một chồng lâu dài (>1 năm) (bảng 4). (Xem thêm phần ‘Sàng lọc phổ quát’ ở dưới.)
Ngoài HIV, chúng tôi thực hiện sàng lọc hàng năm đối với giang mai, chlamydia và lậu ở cơ quan sinh dục; đồng thời sàng lọc chlamydia và lậu ở trực tràng cho những người có quan hệ ngả hậu môn thể tiếp nhận trong năm trước đó. Chúng tôi cũng sàng lọc lậu ở họng cho những người có quan hệ bằng miệng thể tiếp nhận trong năm trước đó. Cần tăng tần suất sàng lọc đối với những MSM có nguy cơ mắc STI đặc biệt cao, bao gồm: mỗi 3 tháng một lần cho những người có nhiều bạn tình hoặc bạn tình không rõ danh tính và những người đang sử dụng thuốc dự phòng trước phơi nhiễm HIV (PrEP) (bảng 4), và mỗi 3 đến 6 tháng một lần cho những người sử dụng doxycycline dự phòng sau phơi nhiễm (PEP). Chúng tôi thực hiện sàng lọc một lần đối với virus viêm gan A và viêm gan B (tiêm phòng nếu có đáp ứng miễn dịch thấp) và sàng lọc ít nhất một lần đối với virus viêm gan C. (Xem thêm phần ‘Các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác’ ở dưới.)
Tư vấn – Ngoài ra, cần tư vấn cho MSM các phương pháp giảm thiểu rủi ro tình dục đối với HIV/STI, bao gồm sử dụng bao cao su, sàng lọc thường xuyên, giảm số lượng bạn tình và tiêm vaccine phòng các bệnh nhiễm trùng có thể phòng ngừa được.
Chúng tôi cũng hướng dẫn bệnh nhân về PrEP và PEP, bao gồm: PEP bằng doxycycline, PEP HIV cho các trường hợp phơi nhiễm HIV ngẫu nhiên và PrEP để bảo vệ lâu dài. (Xem thêm phần ‘HIV’ và ‘Các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác’ ở dưới.)
Tiêm chủng – Tất cả MSM nên được tiêm vaccine phòng viêm gan A, viêm gan B và virus gây u nhú ở người (HPV). Một số nam giới có thể đủ điều kiện tiêm vaccine phòng não mô cầu tùy thuộc vào tình trạng HIV, trạng thái miễn dịch hoặc trong các tình huống có dịch bùng phát. (Xem thêm phần ‘Tiêm chủng’ ở dưới.)
Sàng lọc ung thư hậu môn – Nhiễm HPV vùng hậu môn – sinh dục và ung thư hậu môn rất phổ biến ở nhóm MSM (bảng 5). Các hướng dẫn khuyến cáo sàng lọc tổn thương tiền ung thư hoặc ung thư liên quan đến nhiễm HPV cho tất cả MSM và phụ nữ chuyển giới nhiễm HIV bắt đầu từ tuổi 35; đối với MSM và phụ nữ chuyển giới không nhiễm HIV là từ tuổi 45. (Xem thêm phần ‘Sàng lọc ung thư’ ở dưới và “Tổn thương nội biểu mô vảy hậu môn: Dịch tễ học, biểu hiện lâm sàng, chẩn đoán, sàng lọc, phòng ngừa và điều trị”, phần ‘Sàng lọc SIL hậu môn’.)