Rối loạn triệu chứng thần kinh chức năng (rối loạn chuyển di) ở người lớn: Điều trị

TÓM TẮT

Điều trị bước một – Đối với bệnh nhân mắc rối loạn triệu chứng thần kinh chức năng, chúng tôi đề xuất giáo dục về chẩn đoán là lựa chọn điều trị bước một thay vì các liệu pháp khác (Khuyến cáo 2C). (Xem thêm mục ‘Điều trị bước một’ ở dưới.)

Nội dung giáo dục về rối loạn triệu chứng thần kinh chức năng bao gồm:

• Tìm hiểu cách bệnh nhân quan niệm về các triệu chứng của mình.
• Khẳng định rằng các triệu chứng này là có thật và được xem xét một cách nghiêm túc.
• Cung cấp tên chẩn đoán cụ thể.
• Thảo luận về cách đưa ra chẩn đoán.
• Nhấn mạnh rằng các triệu chứng có khả năng hồi phục.
• Trấn an bệnh nhân rằng việc hiểu rõ chẩn đoán có thể giúp cải thiện tình trạng bệnh.
• Giải thích rằng bệnh nhân không mắc bệnh lý thần kinh thực thể.
• Hướng dẫn các kỹ thuật tự hỗ trợ để thúc đẩy quá trình hồi phục.
• Thực hiện ít nhất một lần tái khám theo dõi.

(Xem thêm mục ‘Trình bày chẩn đoán’ ở dưới.)

Các tài liệu viết mô tả về chẩn đoán và quản lý rối loạn triệu chứng thần kinh chức năng thường mang lại hiệu quả hỗ trợ tốt. (Xem thêm mục ‘Thông tin cho bệnh nhân’ ở dưới.)

Điều trị bước hai – Rối loạn triệu chứng thần kinh chức năng thường không đáp ứng ngay với việc giáo dục ban đầu. Trong những trường hợp này, điều quan trọng là cần xác định xem bệnh nhân cần thêm thời gian để hiểu chẩn đoán hay họ không đồng thuận với chẩn đoán đó. Những bệnh nhân không đồng thuận với chẩn đoán thường ít có khả năng hưởng lợi từ các phương pháp điều trị khác; khi đó, cần xem xét lại liệu pháp bước một hoặc bác sĩ lâm sàng nên thảo luận rõ ràng về việc khó khăn khi triển khai điều trị cho một tình trạng mà bệnh nhân không thừa nhận. (Xem thêm mục ‘Điều trị bước hai’ ở dưới.)

Đối với bệnh nhân rối loạn triệu chứng thần kinh chức năng đã hiểu và đồng thuận với chẩn đoán nhưng không đáp ứng với điều trị bước một (giáo dục), chúng tôi đề xuất bổ sung vật lý trị liệu cho các triệu chứng vận động như một phương pháp điều trị bước hai (Khuyến cáo 2C). Với những bệnh nhân có các triệu chứng khác (ví dụ: triệu chứng cảm giác hoặc ngôn ngữ), chúng tôi đề xuất liệu pháp nhận thức – hành vi (bảng 2) (Khuyến cáo 2C). (Xem thêm mục ‘Điều trị bước hai’ ở dưới.)

Điều trị bước ba – Những bệnh nhân không đáp ứng với điều trị bước một hoặc bước hai có thể hưởng lợi từ các liệu pháp bước ba, bao gồm: điều trị nội khoa, thôi miên, tâm lý trị liệu dài hạn, liệu pháp gia đình, liệu pháp nhóm hoặc điều trị nội trú đa chuyên khoa. (Xem thêm mục ‘Điều trị bước ba’ ở dưới.)

Các can thiệp khác – Các phương pháp điều trị khác có thể được sử dụng bổ trợ bao gồm: kích thích từ trường xuyên sọ, an thần (có hoặc không kèm theo giải tỏa cảm xúc – abreaction) và phản hồi sinh học cho run chức năng. (Xem thêm mục ‘Các can thiệp khác’ ở dưới.)

Bệnh kéo dài – Những bệnh nhân rối loạn triệu chứng thần kinh chức năng vẫn kéo dài tình trạng bệnh dù đã tiếp nhận điều trị bước một, hai, ba cũng như các can thiệp bổ trợ khác, nhìn chung nên được quản lý theo hướng bảo tồn. Mục tiêu của phương pháp này là giảm thiểu tổn thương do can thiệp y tế (iatrogenic harm) bằng cách tránh các xét nghiệm và điều trị quá mức, đồng thời duy trì tái khám định kỳ để theo dõi các bệnh lý nội khoa và tâm thần hiện có hoặc mới phát sinh. (Xem thêm mục ‘Bệnh nhân bệnh kéo dài’ ở dưới và “Rối loạn triệu chứng cơ thể: Điều trị”, phần ‘Bệnh nhân kháng điều trị’.)