Ngưng tiến triển giai đoạn hoạt động
Các trường hợp chuyển dạ ngưng tiến triển trong giai đoạn hoạt động, theo định nghĩa nêu trên (xem ‘Ngưng tiến triển’), sẽ được xử trí bằng phẫu thuật lấy thai. Vấn đề then chốt là áp dụng các tiêu chuẩn chẩn đoán chính xác. Việc chẩn đoán ngưng tiến triển quá sớm sẽ dẫn đến những ca mổ lấy thai không cần thiết, trong khi chẩn đoán quá muộn sẽ làm tăng nguy cơ xảy ra các biến chứng cho mẹ (ví dụ: vỡ tử cung).
TÓM TẮT
Tổng quan – Cách tiếp cận chung trong chẩn đoán và xử trí tiến triển chuyển dạ được trình bày trong sơ đồ (sơ đồ 1).
Chẩn đoán
- Chuyển dạ kéo dài (Protraction) – Chẩn đoán giai đoạn hoạt động kéo dài được xác định ở những bệnh nhân có cổ tử cung mở $\ge 6$ cm nhưng độ mở tăng $< 1$ đến 2 cm trong vòng 2 giờ. Việc cổ tử cung mở chậm khi chưa đạt 6 cm phản ánh độ dốc thấp của giai đoạn tiềm tốn trong đường cong chuyển dạ bình thường (Xem ‘Kéo dài’ ở dưới).
- Ngưng tiến triển (Arrest) – Chẩn đoán ngưng tiến triển giai đoạn hoạt động của giai đoạn một được xác định ở những bệnh nhân có cổ tử cung mở $\ge 6$ cm, đã vỡ ối và kèm theo một trong hai điều kiện sau (xem ‘Ngưng tiến triển’ ở dưới):
- Không có sự thay đổi về độ mở cổ tử cung trong $\ge 4$ giờ mặc dù có cơn co tử cung đủ; hoặc
- Không có sự thay đổi về độ mở cổ tử cung trong $\ge 6$ giờ dùng oxytocin kèm theo cơn co tử cung không đủ.
Xử trí
- Chuyển dạ kéo dài
- Chúng tôi đề nghị thúc an tử cung bằng oxytocin thay vì theo dõi chờ đợi (Khuyến cáo 2C) cho tất cả bệnh nhân có giai đoạn hoạt động kéo dài, bất kể hoạt động tử cung cơ bản.
- Chúng tôi cũng thực hiện bấm ối, trừ trường hợp ngôi thai chưa áp sát cổ tử cung. Trong những trường hợp này, chúng tôi bắt đầu dùng oxytocin và trì hoãn bấm ối. Nếu chỉ dùng oxytocin từ 4 đến 6 giờ mà tiến triển không đạt yêu cầu, chúng tôi sẽ xem xét bấm ối tại thời điểm đó. Kỹ thuật bấm ối có kiểm soát được thực hiện nếu ngôi thai vẫn chưa áp sát cổ tử cung (Xem ‘Oxytocin và bấm ối’ ở dưới).
- Phác đồ oxytocin liều cao hoặc liều thấp đều có thể chấp nhận được (bảng 2) đối với hầu hết bệnh nhân, không phân biệt số lần sinh. Việc tính liều cho bệnh nhân có tiền sử mổ lấy thai vẫn còn gây tranh cãi (Xem ‘Liều Oxytocin’ ở dưới).
- Trong những thai kỳ có tình trạng mẹ và thai nhi ổn định, nếu chuyển dạ vẫn tiến triển (dù chậm hay bình thường), chúng tôi tiếp tục duy trì liều oxytocin cần thiết để cổ tử cung tiếp tục mở. Phẫu thuật lấy thai sẽ được chỉ định nếu xảy ra ngưng tiến triển (Xem ‘Oxytocin và bấm ối’ ở dưới).
- Ngưng tiến triển – Ngưng tiến triển chuyển dạ trong giai đoạn hoạt động được xử trí bằng phẫu thuật lấy thai. Việc áp dụng các tiêu chuẩn chẩn đoán phù hợp là rất quan trọng (Xem ‘Ngưng tiến triển giai đoạn hoạt động’ ở dưới).