Soi da các sang thương sắc tố ở lòng bàn tay và lòng bàn chân

Xuất huyết PlayStation/Đầu ngón tay PlayStation

Hiện tượng được gọi là “Xuất huyết PlayStation” hoặc “Đầu ngón tay PlayStation” biểu hiện dưới dạng các dát màu nâu ở ngón trỏ hoặc ngón giữa, hệ quả của tình trạng xuất huyết dưới sừng do sử dụng tay cầm chơi game trong thời gian dài. Trên soi da (dermoscopy), các dát này cho thấy kiểu đường gờ song song 83-85. Tuy nhiên, vị trí đối xứng ở ngón trỏ hoặc ngón giữa, sắc độ màu đỏ gỉ sắt và tiền sử chơi game kéo dài là những manh mối quan trọng để chẩn đoán chính xác.

Tinea nigra (Nấm da đen)

Tinea nigra là một tình trạng nhiễm nấm nông ở lòng bàn tay và bàn chân, biểu hiện là một dát lớn màu nâu (hình 35A-C). Soi da cho thấy các sợi mảnh màu nâu nhạt sắp xếp theo hình mạng lưới 86. Sự tăng sắc tố này không chạy theo rãnh hoặc gờ của các đường vân da (hình 36). Chẩn đoán được xác nhận bằng xét nghiệm potassium hydroxide (KOH) từ các vảy da cạo từ tổn thương (hình 37). (Xem thêm “Nấm da đen”.)

Sạm da do hóa chất

Việc nhuộm màu vô tình bề mặt da lòng bàn chân bởi paraphenylenediamine (một dẫn xuất của aniline dùng trong thuốc nhuộm tóc và các sản phẩm cao su) có thể hiển thị kiểu đường gờ song song trên soi da 66,87,88. Tình trạng tăng sắc tố lòng bàn tay hoặc bàn chân do các sản phẩm tự nhuộm da (self-tanning) cũng có thể xuất hiện kiểu đường gờ song song. Việc khai thác kỹ tiền sử, bao gồm nghề nghiệp và sở thích của bệnh nhân, đóng vai trò quan trọng để chẩn đoán chính xác. Sắc tố này có thể được loại bỏ bằng cách cạo bỏ lớp sừng nông bằng dao mổ.

TÓM TẮT

Các kiểu soi da chính trong các tổn thương melanocytic vùng lòng bàn tay, bàn chân

• Nốt nevus melanocytic vùng lòng bàn tay, bàn chân mắc phải – Hầu hết các nốt nevus mắc phải ở vùng này biểu hiện một trong ba kiểu soi da chính (hình 1): kiểu rãnh song song (hình 5), kiểu hình lưới (hình 7) và kiểu sợi (hình 8). (Xem mục ‘Nốt nevus melanocytic mắc phải’ ở dưới.)
• Nốt nevus melanocytic vùng lòng bàn tay, bàn chân bẩm sinh – Các kiểu soi da chính thường gặp là kiểu rãnh song song (hình 19), kiểu chấm trên gờ (crista dotted pattern) (hình 16) và kiểu “hạt đậu trong vỏ” (peas-in-a-pod pattern) (hình 17). Ngoài ra, nevus bẩm sinh có thể biểu hiện các đặc điểm soi da đa hình, dễ nhầm lẫn với melanoma. (Xem mục ‘Nốt nevus melanocytic bẩm sinh’ ở dưới.)
• Melanoma vùng lòng bàn tay, bàn chân – Kiểu đường gờ song song (hình 1 và hình 21A) là đặc điểm rất điển hình của melanoma giai đoạn sớm ở lòng bàn tay và bàn chân. Melanoma giai đoạn tiến triển thường cho thấy tình trạng tăng sắc tố lan tỏa, không đều (hình 22) nhưng cũng có thể xuất hiện các đặc điểm soi da thường thấy trong melanoma ở vùng da không nhẵn (ví dụ: các chấm/cầu nhỏ không đều, các dải không đều, màn xanh trắng, cấu trúc thoái triển và các mạch máu đa hình). (Xem mục ‘U hắc tố’ ở dưới.)
• Tiếp cận chẩn đoán soi da các tổn thương melanocytic vùng lòng bàn tay, bàn chân – Một thuật toán ba bước (thuật toán 1) đã được đề xuất để chẩn đoán và quản lý các tổn thương melanocytic mắc phải ở lòng bàn tay và bàn chân. (Xem mục ‘Thuật toán soi da ba bước’ ở dưới.)