TÓM TẮT
Tổng quan – Bại não và suy giảm chức năng thần kinh là những rối loạn đa yếu tố phức tạp, trong đó các bất thường di truyền, tình trạng viêm hoặc thiếu oxy tiền sản và các biến cố quanh sinh tương tác theo một trình tự thời gian phức tạp, dẫn đến hoặc làm tăng nguy cơ phát triển các kết cục bất lợi. (Xem thêm phần ‘Giới thiệu’ ở dưới.)
Giá trị của giải phẫu bệnh bánh nhau – Giải phẫu bệnh bánh nhau có thể giúp xác định các bất thường trong phát triển bánh nhau, tình trạng viêm cấp và mạn tính, bong nhau non mạn tính, rối loạn tưới máu mạch máu mẹ và/hoặc thai, cũng như nhiều quá trình tiền sản gần đây ảnh hưởng đến sự trao đổi khí mẹ-thai và các khía cạnh khác của sinh lý thai nhi. Một số tình trạng này có mối liên hệ đặc hiệu với sự phát triển của bại não và các rối loạn thần kinh liên quan ở trẻ em. Mặc dù chỉ mang tính gián tiếp, những phát hiện này cung cấp những hiểu biết quan trọng về môi trường tiền sản bất lợi (bảng 1) vốn có thể tác động đến mức độ nhạy cảm với tổn thương não. (Xem thêm phần ‘Giới thiệu’ ở dưới.)
Khi nào cần gửi bánh nhau làm giải phẫu bệnh
- Chúng tôi khuyến cáo gửi tất cả bánh nhau từ các ca sinh trước 34 tuần để làm giải phẫu bệnh, do tỷ lệ rối loạn phát triển thần kinh cao ở trẻ sinh non.
- Chúng tôi cũng khuyến cáo gửi bánh nhau trong tất cả các ca sinh có bệnh não sơ sinh, co giật sơ sinh và chỉ số Apgar phút thứ 5 thấp, do thường có nhiều tranh cãi về mối liên hệ thời gian giữa tình trạng ngạt lúc sinh, các biến cố cấp tính trong khi sinh với bại não và các rối loạn phát triển thần kinh khác.
- Ngoài ra, nên cân nhắc kỹ việc gửi bánh nhau trong các trường hợp có kết quả Doppler đo dòng xung bất thường, điểm đánh giá sinh lý học thai nhi (BPP) thấp và bất thường theo dõi tim thai độ III.
Gửi mẫu và biện giải kết quả
Các phát hiện lâm sàng quan trọng và những lo ngại cụ thể cần được thông báo cho khoa giải phẫu bệnh để đảm bảo bánh nhau được xét nghiệm kịp thời và thích hợp, được lấy mẫu theo các hướng dẫn hiện hành nhằm tránh bỏ sót các tổn thương quan trọng và được biện giải chính xác.
Khi thích hợp, nên tham vấn bác sĩ giải phẫu bệnh chu sinh có kinh nghiệm trong việc đánh giá các trường hợp có kết cục thần kinh bất lợi để giúp xác định các tổn thương bánh nhau và giải thích ý nghĩa của chúng cho gia đình sớm sau các ca sinh bệnh lý.