Tổng quan về phòng ngừa ung thư

TÓM TẮT

• Tầm quan trọng của thay đổi lối sống

  Những thay đổi cơ bản trong lối sống có thể tác động đáng kể đến tỷ lệ mắc ung thư. Các khuyến cáo chung bao gồm: tránh xa thuốc lá, duy trì hoạt động thể chất, kiểm soát cân nặng hợp lý, xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh, hạn chế hoặc kiêng rượu bia, phòng ngừa các bệnh lây truyền qua đường tình dục, tránh tiếp xúc quá mức với ánh nắng mặt trời và thực hiện tầm soát ung thư định kỳ. (Xem ‘Giới thiệu’ phía trên.)

• Sử dụng thuốc lá

  Sử dụng thuốc lá là nguyên nhân gây ung thư có thể phòng ngừa được nhiều nhất. Việc cai thuốc mang lại lợi ích sức khỏe đáng kể, ngay cả với những người đã hút thuốc trong thời gian dài. Lợi ích này xuất hiện ở mọi lứa tuổi và có thể ghi nhận được gần như ngay lập tức sau khi ngưng thuốc. (Xem ‘Sử dụng thuốc lá’ phía trên.)

• Hoạt động thể chất

  Ít vận động dường như làm tăng nguy cơ mắc ung thư. Hoạt động thể chất giúp giảm nguy cơ đối với nhiều loại ung thư khác nhau 47, trong đó dữ liệu thuyết phục nhất là việc giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng, ung thư vú, ung thư bàng quang, ung thư nội mạc tử cung, ung thư thực quản, ung thư thận và ung thư dạ dày. (Xem ‘Hoạt động thể chất’ phía trên.)

• Chế độ ăn uống

  Mối liên hệ giữa chất béo trong chế độ ăn, trái cây và rau củ với nguy cơ ung thư phần lớn vẫn chưa được xác nhận rõ ràng. Việc tiêu thụ thịt đỏ và thịt chế biến sẵn có thể thúc đẩy ung thư đại trực tràng, trong khi chế độ ăn nhiều cà chua có khả năng làm giảm nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt. (Xem ‘Chế độ ăn uống’ phía trên.)

• Nhiễm trùng

  Một số tác nhân như virus gây u nhú ở người (HPV), virus viêm gan C (HCV), virus T-lymphotropic ở người tuýp 1 (HTLV-1), HIV, virus viêm gan B (HBV), virus Epstein-Barr (EBV) và vi khuẩn Helicobacter pylori có liên quan đến các bệnh ung thư ở người. Việc phòng ngừa phơi nhiễm, dự phòng trước phơi nhiễm (PrEP), tầm soát, tiêm chủng và điều trị sớm có thể giúp ngăn ngừa các loại ung thư liên quan đến nhiễm trùng. (Xem ‘Nhiễm trùng’ phía trên.)

• Phơi nhiễm môi trường

  Các yếu tố môi trường có thể điều chỉnh hoặc tránh được nhằm giảm tỷ lệ mắc ung thư bao gồm: tiếp xúc quá mức với bức xạ mặt trời hoặc tia cực tím nhân tạo, ô nhiễm không khí, khí radon trong môi trường kín và asen trong nước uống. (Xem ‘Phơi nhiễm môi trường’ phía trên.)

• Dự phòng hóa học

  Dự phòng hóa học có thể hữu ích cho những bệnh nhân có nguy cơ cao, tuy nhiên cần cân nhắc kỹ lưỡng giữa lợi ích và rủi ro. Aspirin và các thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs) giúp bảo vệ chống lại polyp tuyến và ung thư đại trực tràng; việc sử dụng liều thấp kéo dài có khả năng làm giảm nguy cơ tử vong do ung thư từ các khối u đặc khác. (Xem ‘Dự phòng hóa học’ phía trên.)