Tổng quan về các phương pháp triệt sản nữ

TÓM TẮT

Dịch tễ học – Triệt sản nữ (còn được gọi là thắt ống dẫn trứng) có thể được thực hiện bằng nhiều quy trình và kỹ thuật khác nhau. Đây là phương pháp tránh thai phổ biến nhất trên toàn thế giới, được 23% những người sử dụng biện pháp tránh thai lựa chọn. (Xem ‘Giới thiệu’ và ‘Dịch tễ học’ ở dưới.)

Tư vấn – Việc tư vấn và lấy đồng thuận sau khi giải thích đầy đủ cho triệt sản nữ cần bao gồm thảo luận chi tiết về hiệu quả, tính chất vĩnh viễn của thủ thuật, nguy cơ hối tiếc, khả năng tái thông hạn chế, các biến chứng có thể xảy ra và nguy cơ thai ngoài tử cung nếu phương pháp thất bại. (Xem ‘Tư vấn và đồng thuận sau khi giải thích’ ở dưới.)

Các phương pháp thay thế – Những bệnh nhân đang cân nhắc triệt sản vĩnh viễn cũng cần được tư vấn về các biện pháp tránh thai thuận nghịch tác dụng kéo dài (LARC) và thắt ống dẫn tinh. Tỷ lệ hiệu quả của LARC và thắt ống dẫn tinh tương đương với triệt sản nữ (bảng 1). (Xem ‘Các phương pháp thay thế’ ở dưới.)

Nhìn chung, LARC thường được lựa chọn bởi những bệnh nhân chưa loại trừ hoàn toàn khả năng mang thai trong tương lai, ưu tiên các thủ thuật nhỏ tại phòng khám, không ngại thực hiện lại thủ thuật khi thiết bị hết hạn, và/hoặc những người có tình trạng rong kinh, cường kinh có thể hưởng lợi từ liệu pháp progestin.

Thắt ống dẫn tinh là một thủ thuật ngoại trú không cần gây mê, có tỷ lệ biến chứng và tử vong thấp hơn so với triệt sản nữ qua phẫu thuật nội soi hoặc phẫu thuật mở mini. Tuy nhiên, thắt ống dẫn tinh không có tác dụng ngay lập tức và cần sử dụng biện pháp tránh thai dự phòng cho đến khi xác nhận không còn tinh trùng trong tinh dịch (azoospermia).

Sự hối tiếc – Yếu tố quan trọng duy nhất dẫn đến sự hối tiếc là độ tuổi còn trẻ tại thời điểm thực hiện triệt sản; nguy cơ này có xu hướng giảm dần khi tuổi tăng lên. Số lần sinh con và thời điểm thực hiện triệt sản sau sẩy thai/nạo hút thai không liên quan đến sự hối tiếc. (Xem ‘Sự hối tiếc sau thủ thuật tránh thai vĩnh viễn’ ở dưới.)

Các tác dụng ngoài tránh thai tiềm tàng – Ưu điểm của triệt sản vĩnh viễn bao gồm giảm tỷ lệ ung thư buồng trứng và có thể giảm tỷ lệ ung thư nội mạc tử cung. Nhược điểm bao gồm tiềm năng gây ra hội chứng triệt sản ống dẫn trứng sau đốt và tăng tỷ lệ cắt tử cung. Có rất ít hoặc không có mối liên hệ nào giữa triệt sản vĩnh viễn với các triệu chứng kinh nguyệt, bao gồm đau bụng kinh hoặc rong kinh, cường kinh. Phương pháp này dường như không ảnh hưởng đến chức năng tình dục, dự trữ buồng trứng hay tỷ lệ ung thư vú. (Xem ‘Các tác dụng ngoài tránh thai tiềm tàng’ ở dưới.)

Thủ thuật sau sinh – Những bệnh nhân mang thai có nguyện vọng triệt sản trong giai đoạn tiền sản có thể là đối tượng phù hợp để thực hiện triệt sản ngay sau sinh. Thủ thuật sau sinh thường an toàn, thuận tiện và giúp tránh mang thai ngoài ý muốn nếu trì hoãn thực hiện. (Xem ‘Triệt sản vĩnh viễn sau sinh’ ở dưới.)

Rào cản – Thường tồn tại những rào cản đáng kể về hậu cần và khả năng tiếp cận khiến bệnh nhân khó tiếp cận với dịch vụ triệt sản vĩnh viễn. (Xem ‘Rào cản’ ở dưới.)

Thử thai – Trước khi thực hiện triệt sản vĩnh viễn theo kế hoạch (interval permanent contraception), cần phải loại trừ khả năng đang mang thai. (Xem ‘Thử thai’ ở dưới.)