TÓM TẮT
Chẩn đoán – Tiêu chuẩn chẩn đoán bulimia nervosa (chứng ăn vô độ – tẩy) (bảng 1) bao gồm: ăn vô độ, thực hiện các hành vi bù trừ không phù hợp nhằm ngăn tăng cân, và sự tự đánh giá bản thân chịu ảnh hưởng quá mức bởi cân nặng và vóc dáng cơ thể. (Xem thêm “Bulimia nervosa ở người trưởng thành: Đặc điểm lâm sàng và chẩn đoán”, phần ‘Chẩn đoán’.)
Hiệu quả của các can thiệp – Đơn trị liệu bằng thuốc có vẻ kém hiệu quả hơn so với đơn trị liệu bằng tâm lý trị liệu; việc kết hợp cả hai phương pháp thường mang lại hiệu quả tối ưu nhất. Tuy nhiên, liệu pháp dùng thuốc vẫn có hiệu quả đối với bulimia nervosa và có thể được đưa vào phác đồ điều trị ban đầu cùng với phục hồi dinh dưỡng và tâm lý trị liệu. Trong trường hợp không có sẵn các dịch vụ dinh dưỡng chuyên sâu hoặc tâm lý trị liệu, việc sử dụng đơn trị liệu bằng thuốc là một lựa chọn hợp lý. (Xem ‘Các phương pháp điều trị khác nhau và hiệu quả’ ở dưới và “Rối loạn ăn uống: Tổng quan về phòng ngừa và điều trị”.)
Thuốc điều trị hàng một – Đối với bệnh nhân bulimia nervosa điều trị bằng thuốc, chúng tôi khuyến cáo sử dụng fluoxetine là lựa chọn hàng đầu thay vì các thuốc khác (sơ đồ 1) (Khuyến cáo 2C). Liều đích là 60 mg/ngày. (Xem ‘Hàng một’ ở dưới.)
Thuốc điều trị hàng hai – Với những bệnh nhân bulimia nervosa không dung nạp hoặc không đáp ứng với fluoxetine, chúng tôi đề xuất lựa chọn hàng hai là một thuốc ức chế tái hấp thu serotonin chọn lọc (SSRI) khác (Khuyến cáo 2C). Sertraline thường được ưu tiên sử dụng, tuy nhiên escitalopram hoặc fluvoxamine cũng là những lựa chọn thay thế hợp lý; lưu ý rằng liều dùng các thuốc này trong điều trị bulimia nervosa thường cao hơn so với liều điều trị trầm cảm chủ yếu. (Xem ‘Hàng hai’ ở dưới.)
Thuốc điều trị hàng ba – Các lựa chọn thuốc hàng ba cho bulimia nervosa bao gồm các thuốc chống trầm cảm khác hoặc topiramate. Tùy vào đặc điểm bệnh nhân mà thứ tự ưu tiên lựa chọn thuốc như sau:
- Đối với bệnh nhân có kèm theo rối loạn lo âu, rối loạn trầm cảm đơn cực hoặc có cân nặng ở ngưỡng bình thường thấp: Ưu tiên thuốc chống trầm cảm ba vòng, trazodone, thuốc ức chế monoamine oxidase hoặc topiramate.
- Đối với bệnh nhân không có rối loạn lo âu, trầm cảm đơn cực đi kèm và không có cân nặng ở ngưỡng bình thường thấp: Ưu tiên topiramate, thuốc ba vòng, trazodone hoặc thuốc ức chế monoamine oxidase.
Tránh sử dụng bupropion – Bupropion chống chỉ định trong điều trị bulimia nervosa. (Xem ‘Tránh sử dụng bupropion’ ở dưới.)
Tác dụng không mong muốn – Bệnh nhân bulimia nervosa điều trị bằng thuốc có thể gặp các tác dụng phụ tương tự (bảng 2) như trong sử dụng lâm sàng thông thường. Nhìn chung, các thuốc chống trầm cảm có thể làm tăng nguy cơ tự sát ở người trẻ tuổi, mặc dù chưa có bằng chứng rõ ràng. (Xem ‘Tác dụng phụ’ và ‘Tác dụng phụ nghiêm trọng’ ở dưới.)
Điều trị duy trì bằng thuốc – Tình trạng tái phát bulimia nervosa diễn ra thường xuyên. Với những bệnh nhân đáp ứng hoặc thuyên giảm nhờ điều trị bằng thuốc, chúng tôi khuyến cáo duy trì điều trị thay vì ngừng thuốc (Khuyến cáo 2C). Mặc dù điều trị duy trì giúp ngăn ngừa tái phát, nhưng tình trạng ngưng thuốc sớm khá phổ biến, có thể do khả năng dung nạp kém.
Thời gian điều trị duy trì thay đổi tùy theo các yếu tố lâm sàng, thông thường được chỉ định ít nhất từ 6 đến 12 tháng sau khi bệnh nhân đáp ứng hoặc thuyên giảm. (Xem ‘Điều trị duy trì bằng thuốc’ ở dưới.)