Tổng quan về liệu pháp thay thế thận cho trẻ em bị bệnh thận mạn

TÓM TẮT

Dịch tễ học – Tại các quốc gia có điều kiện y tế phát triển, liệu pháp thay thế thận (KRT) thường được chỉ định cho trẻ em mắc bệnh thận mạn (CKD) giai đoạn 5 với độ lọc cầu thận (GFR) dưới 15 mL/phút/1,73 m² (bảng 1A), hay còn gọi là bệnh thận giai đoạn cuối (ESKD). Trên toàn cầu, tỷ lệ mới mắc ESKD được báo cáo dao động từ 4 đến 18 ca trên một triệu trẻ em. Sự biến thiên này được cho là do sự khác biệt về khả năng chẩn đoán ESKD và nguồn lực cung cấp KRT giữa các khu vực, cũng như do các yếu tố di truyền và môi trường. (Xem thêm mục ‘Dịch tễ học’ ở dưới.)

Nguyên nhân – Nguyên nhân phổ biến nhất gây ESKD ở trẻ em là dị tật bẩm sinh thận và đường tiết niệu (CAKUT). Tỷ lệ các trường hợp do CAKUT giảm dần theo độ tuổi do sự gia tăng tỷ lệ mắc các bệnh lý cầu thận mắc phải (hình 1). (Xem thêm “Bệnh thận mạn ở trẻ em: Dịch tễ học, nguyên nhân và diễn tiến”, phần ‘Nguyên nhân’ và “Tổng quan về dị tật bẩm sinh thận và đường tiết niệu (CAKUT)”.)

Thời điểm chuẩn bị cho KRT – Đối với trẻ mắc CKD, chúng tôi bắt đầu chuẩn bị cho KRT khi GFR giảm xuống dưới 30 mL/phút/1,73 m² (CKD giai đoạn 4 (bảng 1A-B)). Quá trình này bao gồm việc tư vấn cho gia đình/người chăm sóc và trẻ về các lựa chọn KRT (ghép thận trước lọc máu, thẩm phân phúc mạc [PD] và chạy thận nhân tạo [HD]).

Ghép thận trước lọc máu là lựa chọn ưu tiên – Chúng tôi ưu tiên thực hiện ghép thận trước khi bệnh nhân cần phải lọc máu, vì kết cục dài hạn (ví dụ: sự tăng trưởng, phát triển, chất lượng cuộc sống và tỷ lệ tử vong) ở những bệnh nhân được ghép thận trước lọc máu tốt hơn so với những bệnh nhân phải lọc máu mạn tính. (Xem thêm mục ‘Ghép thận trước lọc máu là lựa chọn ưu tiên trong liệu pháp thay thế thận’ ở dưới.)

Lọc máu là phương pháp KRT thay thế – Khi không thể thực hiện ghép thận trước lọc máu, chúng tôi sẽ lựa chọn giữa chạy thận nhân tạo (HD) và thẩm phân phúc mạc (PD). Quyết định này được đưa ra bởi nhóm chuyên gia đa chuyên khoa thông qua thảo luận với bệnh nhân và gia đình/người chăm sóc, dựa trên nhiều yếu tố bao gồm kỹ thuật, điều kiện xã hội, mức độ tuân thủ và nguyện vọng của gia đình. (Xem thêm mục ‘Lọc máu là phương pháp KRT thay thế’ ở dưới.)

Thời điểm khởi đầu lọc máu – Ở một số trẻ, đôi khi chúng tôi chỉ định lọc máu trước khi GFR giảm xuống dưới 15 mL/phút/1,73 m² (CKD giai đoạn 5), chủ yếu để duy trì sự tăng trưởng bình thường và kiểm soát các rối loạn chuyển hóa không đáp ứng với các can thiệp nội khoa khác. Tuy nhiên, một số trẻ, đặc biệt là trẻ nhũ nhi vẫn còn duy trì lượng nước tiểu, có thể tiếp tục theo dõi mà không cần lọc máu trong nhiều năm nếu được quản lý chặt chẽ về dinh dưỡng và điều trị. (Xem thêm mục ‘Thời điểm khởi đầu lọc máu’ ở dưới.)