Biểu hiện lâm sàng và chẩn đoán thai sớm

TÓM TẮT

Dấu hiệu và triệu chứng – Các dấu hiệu và triệu chứng phổ biến nhất của thai kỳ sớm bao gồm: vô kinh, buồn nôn/nôn, căng tức vú, tiểu nhiều lần và mệt mỏi (bảng 4). (Xem mục ‘Biểu hiện lâm sàng của thai kỳ sớm’ ở dưới.)

Chẩn đoán – Việc chẩn đoán thai kỳ sớm chủ yếu dựa trên việc phát hiện hormone chorionic gonadotropin ở người (hCG) trong máu hoặc nước tiểu. Các phương pháp khác bao gồm xác định thai kỳ bằng siêu âm hoặc phát hiện hoạt động tim thai bằng siêu âm Doppler, tuy nhiên độ nhạy của các phương pháp này phụ thuộc vào tuổi thai. Siêu âm đường âm đạo có thể quan sát thấy túi thai (khi chưa có phôi thai) sớm nhất vào tuần thứ 4,5 đến 5,0 của thai kỳ (bảng 7). Tim thai thường có thể được phát hiện bằng thiết bị Doppler cầm tay vào tuần thứ 10 đến 12 của thai kỳ. (Xem mục ‘Chẩn đoán’ và ‘Siêu âm’ ở dưới.)

Xét nghiệm thai kỳ trong huyết thanh – Xét nghiệm thai kỳ trong huyết thanh có độ nhạy cao hơn xét nghiệm nước tiểu trong giai đoạn đầu thai kỳ (ví dụ: ngay trước hoặc sau khi trễ kinh). (Xem mục ‘Xét nghiệm thai kỳ trong huyết thanh’ ở dưới.)

Xét nghiệm thai kỳ trong nước tiểu – Mặc dù xét nghiệm nước tiểu ít nhạy hơn xét nghiệm huyết thanh, nhưng hầu hết phụ nữ mang thai sẽ cho kết quả dương tính với xét nghiệm nước tiểu một tuần sau ngày đầu tiên trễ kinh. (Xem mục ‘Xét nghiệm thai kỳ trong nước tiểu’ ở dưới.)

Test nhanh thai kỳ tại nhà – Độ chính xác của các bộ test nhanh tại nhà phụ thuộc vào độ nhạy của từng loại kit, cũng như kỹ thuật thực hiện và cách đọc kết quả của người dùng. Vào ngày đầu tiên trễ kinh, có tới 46% phụ nữ mang thai có kết quả âm tính. Kết quả dương tính từ test tại nhà cần được xác nhận lại bằng xét nghiệm hCG trong huyết thanh hoặc nước tiểu do nhân viên y tế thực hiện, hoặc bằng các phương pháp chẩn đoán xác định khác (ví dụ: xác nhận tim thai qua Doppler, quan sát hình ảnh thai nhi qua siêu âm). (Xem mục ‘Test nhanh thai kỳ tại nhà’ ở dưới.)

Xác định vị trí thai – Vì 98% trường hợp mang thai là thai trong tử cung, nên thông thường thai kỳ được mặc định là thai trong tử cung trừ khi bệnh nhân có một hoặc nhiều dấu hiệu sau:

• Đau vùng phụ
• Ra máu âm đạo/ra máu thấm giọt
• Có các yếu tố nguy cơ mang thai ngoài tử cung (bảng 5)

Việc đánh giá phân biệt giữa thai trong tử cung và thai ngoài tử cung ở bệnh nhân có vị trí thai chưa xác định được thảo luận chi tiết trong một phần riêng. (Xem mục ‘Xác định vị trí thai’ ở dưới và “Tiếp cận bệnh nhân có vị trí thai chưa xác định”.)

Chẩn đoán phân biệt các dấu hiệu và triệu chứng thai kỳ phổ biến – Việc nắm vững các biểu hiện lâm sàng của thai kỳ bình thường sẽ giúp ích cho quá trình đánh giá những bệnh nhân có các triệu chứng tương tự nhưng thực tế là thai bất thường hoặc có bệnh lý nội khoa, ngoại khoa đi kèm. (Xem mục ‘Khi nào cần lo ngại về các triệu chứng thai kỳ sớm’ ở dưới.)