Tiếp cận chẩn đoán hạ calci máu

TÓM TẮT

Xác nhận hạ canxi máu – Bước đầu tiên trong đánh giá hạ canxi máu là đo lại nồng độ canxi huyết thanh để xác nhận tình trạng giảm canxi thực sự. Ở hầu hết bệnh nhân có nồng độ albumin huyết thanh bình thường, nồng độ canxi toàn phần có thể được sử dụng cho cả lần đo đầu tiên và lần đo kiểm chứng. (Xem mục ‘Xác định hạ canxi máu’ ở dưới.)

Nếu chẩn đoán hạ canxi máu còn nghi ngờ do tình trạng giảm albumin máu, các triệu chứng không điển hình hoặc không triệu chứng, hoặc nồng độ canxi huyết thanh chỉ giảm nhẹ, chúng tôi sẽ chỉ định đo canxi ion hóa trong máu. Nếu không có phòng xét nghiệm nào có khả năng đo canxi ion hóa tin cậy, cần đo lại canxi toàn phần và hiệu chỉnh theo nồng độ albumin huyết thanh (nếu có) bằng công thức hiệu chỉnh canxi [(công cụ tính 1) hoặc với đơn vị chuẩn (công cụ tính 2)]. (Xem mục ‘Canxi ion hóa’ và ‘Giảm albumin máu: Hiệu chỉnh canxi’ ở dưới.)

Xác định nguyên nhân – Nếu bệnh nhân có nồng độ canxi huyết thanh (đã hiệu chỉnh theo albumin) hoặc canxi ion hóa thấp, cần tiếp tục các đánh giá sâu hơn để xác định nguyên nhân. Hạ canxi máu có rất nhiều nguyên nhân (bảng 1). (Xem mục ‘Xác định nguyên nhân’ ở dưới.)

Dấu hiệu lâm sàng – Nguyên nhân hạ canxi máu có thể được nhận biết qua bệnh sử và thăm khám thực thể. Nên xem xét lại các kết quả xét nghiệm canxi trước đó của bệnh nhân nếu có. (Xem thêm “Nguyên nhân hạ canxi máu ở người lớn” và mục ‘Dấu hiệu lâm sàng’ ở dưới.)

Đánh giá xét nghiệm – Nên đo nồng độ hormone tuyến cận giáp (PTH) nguyên vẹn trong huyết thanh cho tất cả bệnh nhân hạ canxi máu; đây là xét nghiệm có giá trị nhất để xác định nguyên nhân gây hạ canxi (bảng 2). (Xem mục ‘Đánh giá xét nghiệm’ ở dưới.)

Các xét nghiệm bổ sung khác có thể hữu ích bao gồm nồng độ magie, creatinin, phosphate, các chất chuyển hóa của vitamin D (chủ yếu là 25-hydroxyvitamin D [25(OH)D]) và phosphatase kiềm trong huyết thanh. (Xem mục ‘Đánh giá xét nghiệm’ ở dưới.)